Ex-president Rau van Duitsland overleden

(Novum/AP) - Ex-president Johannes Rau van Duitsland is vrijdag in zijn appartement in Berlijn overleden, heeft zijn bureau bekendgemaakt. De doodsoorzaak is nog niet bekend, maar Rau had de laatste jaren dikwijls hartklachten. Rau is 75 jaar geworden.

Raus presidentschap, in de jaren 1999-2004, stond in belangrijke mate in het teken van het verbeteren van de Duitse betrekkingen met Israël. In 2000 was hij de eerste persoon die Duits sprak in de Knesset. Hij vroeg daar op emotionele wijze om vergiffenis voor alles wat het Duitse volk de joden heeft aangedaan in de jaren van de Holocaust.

Rau kwam in 1931 als domineeszoon ter wereld. Zijn hele leven zou hij belijdend christen blijven, waarom hij soms spottend 'Broeder Johannes' werd genoemd - een bijnaam die hij ook zelf een enkele keer gebezigd heeft. Zijn middelbare school maakte Rau niet af. Hij ging werken als journalist en kwam terecht bij een protestantse uitgever. Later ging hij als sociaal-democraat de politiek in. De SPD'er werd in 1969 burgemeester van zijn geboorteplaats Wuppertal en in 1978 minister-president van de deelstaat Noordrijn-Westfalen, een functie die hij twintig jaar lang bleef uitoefenen.

Rau deed als president van zich spreken door stelling te nemen in het debat over de integratie van minderheden in Duitsland. Hij probeerde de balans te vinden tussen enerzijds het benadrukken van respect voor buitenlanders en anderzijds het opbrengen van begrip voor de angst van sommigen voor de multiculturele samenleving. In 2003 stelde hij in een debat over het al dan niet billijken van leraressen met hoofddoekjes dat wanneer de islamitische sluier verboden wordt, dan ook christelijke en joodse symbolen niet mogen worden gedoogd.

Als president van Duitsland had Rau geen daadwerkelijke politieke macht, maar moest hij de macht van het woord gebruiken. En dat ging Rau prima af. Zelfs de scherpste critici wist hij met een afgewogen beleid van zijn gelijk te overtuigen.

Velen herinneren zich de bijdrage van Rau aan het debat over biogenetische experimenten. Volgens Rau waren het Duitse nazi-verleden en de vreselijke experimenten die toentertijd op mensen werden uitgevoerd reden genoeg om heden ten dage een pas op de plaats te maken. Want 'als de menselijke waardigheid in het geding is, tellen economische argumenten niet', aldus Rau.