Het schamele boetekleedje van Pechtold ontsiert de man

Na de zonde van de eigen-nestbevuiling was het maar een schamel boetekleedje waarin onze minister van bestuurlijke vernieuwing, Alexander Pechtold, gisteren op het Binnenhof verscheen. Het boetekleed ontsiert de man niet, om met Abraham Kuyper te spreken, maar dan moet het zonder dralen worden aangetrokken en ruim vallen. In het kledingstukje waarin Pechtold zich na het kabinetsberaad hulde, vielen opzichtig de gaten. Hij had niet bedoeld de manier van opereren van zijn collega-ministers aan de kaak te stellen, hij had slechts het ’lekken en spinnen in de politiek’ willen kritiseren.

Als boetedoening is dat ongeloofwaardig. Zelfs met het meest welwillende oog lukt het niet de kritiek van de minister op de Haagse mores zo op te vatten: ’We zijn vreselijker dan wie dan ook. Achter elkaars rug om, ach, ach, ach, het is allemaal veel vuiler en vunziger dan mensen denken.’ En dan nog, als het zijn oogmerk was in het kader van de vernieuwing het oeroude verschijnsel van lekken en spinnen aan te pakken, had hij dat op ernstige wijze moeten doen en niet in de vorm van de borreltafelpraat.

Pechtold heeft zelf aangegeven dat het leerstuk over de eenheid van het kabinetsbeleid niet angsthazig moet worden uitgelegd. Prima, maar dan moet hij ook niet zeuren als hij over de schreef gaat en na een oorwassing zoals hem gisteren ten deel viel recht toe recht aan erkennen dat hij fout zat. Nu zagen we Alexander de Grote door zijn opzichtige gedraai verschrompelen tot Alexander de kleine. Geen flinke jongen. Het is begrijpelijk dat de collega-ministers zich persoonlijk gekrenkt voelden door de observaties van Pechtold en hem gisteren in de Trêveszaal even op het rooster legden. Het zal de minister veel moeite kosten het onderlinge vertrouwen te herstellen.

Ernstiger is de schade die Pechtold met zijn ijdele gezwatel heeft toegebracht aan de politiek, waarvan het aanzien in de afgelopen jaren al zo sterk is gedevalueerd. Met zijn slappe excuus lijkt de minister die trend alleen maar te versterken. Dat is ernstig. Juist de minister van bestuurlijke vernieuwing had zich daarvan sterk bewust moeten zijn. Wacht op onze daden, zei de liberale vernieuwer Thorbecke bij het aantreden van zijn eerste kabinet. Bij deze vernieuwer lijkt het adagium: Wacht op mijn nieuwe afbraakpoging van het vertrouwen in het politieke bestel.