Moderne manieren 01/04/06

Beste Beatrijs,Mijn vriend en ik hebben een lat-relatie. Bij mij in huis rookt hij niet. Als ik bij hem ben, laat hij dat ook achterwege, of ik ga lekker boven in bad terwijl hij er eentje wegpaft, prima oplossing. Maar als we samen mensen ontvangen in zijn huis, wil hij hun niet vragen niet te roken.

En hij heeft er moeite mee wanneer ik, als de rokers mij daarnaar vragen, eerlijk antwoord dat ik last heb van de rook en er een hekel aan heb. Dat vindt hij niet gastvrij. Hoe moeten we dit oplossen?

In gezelschap van rokers

Beste In gezelschap,

Roken kan uitgroeien tot een verscheurende kwestie tussen geliefden, met veel geruzie en dagelijkse aanvaringen. Het is verreweg het makkelijkst als stellen hier hetzelfde over denken.

Daarom moet u dit bespreken met het oog op later samenwonen of trouwen. Het punt van discussie is dan: gaan wij samen een niet-rookbeleid instellen in ons huis of doen wij dat niet? Op dit moment houdt uw vriend zich nog aan uw regels: hij rookt niet in uw huis, en als u in zijn huis bent, rookt hij niet in uw nabijheid. Het is de vraag of hij dit volhoudt, wanneer u een huis deelt. U zult daar afspraken over moeten maken in de trant van: hij rookt alleen buiten of alleen in de keuken onder de afzuigkap. Ideaal zou zijn als hij er helemaal mee ophield. Maar stel dat hij dat niet doet, wat dan? Zegt u dan: hij moet maar kiezen, mij of de sigaret? Als u dat van plan bent, moet u dat aankondigen. Dan kan hij daar rekening mee houden en besluiten wat hij belangrijker vindt, zijn rookverslaving of u. Het is serieus genoeg om van tevoren over te praten, voordat u midden in een huwelijk zit en er voortdurend ruzie over roken wordt gemaakt.

Op dit moment is dat nog niet aan de orde. Uw vraag gaat over het roken van bezoekers. Hiervan denk ik: het is zijn huis, hij bepaalt de huisregels. Als bezoekers willen roken en hij heeft geen bezwaar (sterker nog: hij maakt van de gelegenheid gebruik om er zelf ook eentje op te steken), moet u zich als gast daarbij neerleggen. In uw eigen huis mag u wel zeggen hoe u het wil hebben. U schrijft: ik heb er last van. Wat is dat voor last? Bent u allergisch? Slaat het u op de keel, krijgt u het benauwd, astma-aanvallen, wordt u misselijk? Hebt u zo’n hekel aan rook dat u onder geen beding een café of restaurant betreedt (waar roken immers nog steeds is toegestaan) omdat u het daar te kwaad krijgt? In dat geval vraagt u vanzelfsprekend aan het gezelschap om niet te roken, en even vanzelfsprekend zal men uw verzoek inwilligen. Maar als u alleen maar last hebt in de zin van ergernis, u vindt het stinken zoals u ook het parfum of de aftershave van anderen kunt vinden stinken, of u maakt zich bezorgd om andermans gezondheid, dan kunt u beter uw ergernis inslikken. U voert nog geen gezamenlijke huishouding met uw vriend. Laat hem voorlopig zelf bepalen hoe het toegaat in zijn eigen huis.

Beste Beatrijs,

Ik ben eerder dit jaar oma geworden van mijn eerste kleinkind (jongetje van nu vijf maanden) en ben uiteraard vervuld van trots en nieuwe oma-gevoelens. Mijn zoon en zijn gezin wonen tegenover zijn schoonouders en dit lijkt tot nu toe voldoende opa en oma te zijn. Altijd als ik bij mijn zoon/schoondochter ben, is de andere oma er ook. Laatst op een verjaardag had ik mijn kleinzoon ook eindelijk even op schoot. Binnen vijf minuten werd de baby echter van mijn schoot gegrist door andere oma met de mededeling ’hij moet eten’. Hierop togen andere oma en dochter naar de keuken om hem de fles te geven en vervolgens naar bed te brengen. Ik had ook zo graag een keer die fles willen geven en voelde me zo verdrietig en over het hoofd gezien. Later heb ik met mijn zoon gebeld en gezegd dat ik het zo jammer vind dat ik nooit wat mag met mijn kleinzoon. Mijn zoon reageerde zeer geïrriteerd met: ’Het is ons kind en als jullie daarover gaan touwtrekken dan kom je maar helemaal niet meer.’ Ik schrok erg van deze uitval. Wat moet ik doen om ook met mijn kleinzoon om te kunnen gaan?

Gepasseerde oma

Beste Gepasseerd,

Ik denk dat uw zoon en zijn vrouw behoorlijk last hebben van (schoon)moeder, die tegenover hen woont en er met haar neus bovenop zit. Ik kan me zo voorstellen dat ze af en toe genoeg hebben van de bemoeienissen van oma die bij het jonge gezin de deur platloopt. Vandaar waarschijnlijk die korzeligheid van uw zoon tegenover u, de perifere oma.

U moet duidelijker zijn in wat u wilt en niet zitten afwachten. U kunt beter uw schoondochter aanspreken dan uw zoon, want mannen gaan meestal niet over baby’s. Als u op bezoek bent bij uw kleinkind, moet u uw schoondochter op de vrouw af vragen: ’Mag ik hem een flesje geven?’ ’Mag ik hem in bed leggen?’ ’Mag ik hem nu even op schoot?’ Meteen rechtstreeks en niet achteraf gaan bellen om u te beklagen, want daar worden mensen zenuwachtig van.

Verder kunt u natuurlijk ook het jonge gezin bij u thuis uitnodigen. Zo ver reikt de invloed van rivaliserende oma niet, en dan kunt u zich ongestoord uitleven met de baby. Of bied uw schoondochter aan dat u graag eens wilt oppassen.

Beste Beatrijs,

Geregeld komen er vriendjes en vriendinnetjes van mijn kinderen over de vloer. Vaak merk ik aan hen dat ze niet zo goed weten hoe ze mij moeten aanspreken, en eigenlijk weet ik dat zelf ook niet. ’Moeder van ...’ klinkt nogal oubollig (maar is tot nu toe de beste keus), ’Mevrouw Achternaam’ is niet meer van deze tijd, en alleen ’Voornaam’ vind ik te amicaal – ik ben nou eenmaal hun vriendje niet. Hebt u een suggestie?

Hoe moet ik heten?

Beste Hoe moet ik,

Zolang uw kinderen nog klein zijn is ’Moeder van ...’ best een goede oplossing. Hoewel er ook niets tegen ’Mevrouw’ sec is, hoor. Dus zonder achternaam erbij. U kunt ook nog ’Mevrouw Voornaam’ overwegen, zoals juffen en meesters op de basisschool zich met ’Juf Jannie’ of ’Meester Piet’ laten aanspreken. Dat klinkt beleefd, maar net iets minder afstandelijk dan ’Mevrouw Achternaam’. Consequentie van ’Mevrouw’ zeggen (al dan niet met de voornaam erbij), is dat de kinderen in een moeite door ook ’u’ zeggen, wat wel zo passend is in geval van een niet heel erg dichtbije relatie. Het principe is in ieder geval dat u zelf een keus maakt hoe u aangesproken wil worden, en dit aan de kinderen meedeelt.