Als ik taart moet eten, bid ik: Here God help me!

Zonder religieuze beleving geen religie – misschien is ze wel de kern ervan. Toch lees je er maar weinig over. In deze rubriek beantwoorden mensen vragen over wat ze op religieus gebied hebben beleefd. Vandaag: Angélique Bols.

Wat hebt u beleefd?

„Ik was een jaar of elf toen het moet zijn ontstaan, maar toen kwam het nog niet in mijn hoofd op dat ik een eetprobleem had en dat ik God om hulp kon vragen. Voor andere zaken bad ik wel: voor de problemen van het opgroeien, zowel buiten- als binnenshuis. Binnenshuis was er de dreigende echtscheiding van mijn ouders. Ik probeerde altijd het lieve, brave meisje te zijn, dat niks verkeerd deed, en al helemaal geen problemen had. Ik had geen manier om met spanning om te gaan, praatte er met niemand over. Bij mij waren spanningen druppels in een emmer die steeds voller werd.

Toen ergens moet ik ontdekt hebben dat ik mijn behoefte aan controle over mijn leven kon bevredigen door niet te eten. Naast de vele gevoelens waarop ik geen grip had, was er dan tenminste dat specifieke honger-gevoel waar ik wél grip op kon hebben.

In die tijd kon ik alleen maar uitroepen: ’Help, help, help, God waarom helpt u niet!’ Ik ging erg mijn best voor hem doen – veel bidden, vaak naar de (conservatieve) kerk waar ik me eigenlijk helemaal niet thuis voelde. Ik dacht dat mijn eetprobleem een straf was omdat ik iets verkeerd deed, maar ik wist niet wat. Ik voelde me erg eenzaam.

God was streng, dacht ik. Door de Bijbel te bestuderen ontdekte ik dat eten goed is, omdat God het geschapen heeft, terwijl ik eten slecht vond. Ik ging me zondig voelen.

Toen ik het op mijn zestiende allemaal aan mijn ouders vertelde, waren die geschokt, en kwam ik via de huisarts in een kliniek voor eetstoornissen terecht. Het was van de regen in de drup. Hoe langer je het hebt, des te moeilijker je het kwijtraakt. Ik ben er nog steeds niet van af.

Door mijn contact met een heel lieve vrouw die ook christen is, ben ik ervan overtuigd geraakt dat God heel anders is dan ik dacht. Ik weet inmiddels dat schaamtegevoelens voor God helemaal niet nodig zijn: God weet het allemaal al. Als je bij hem komt, wil hij je vergeven.”

Waarom geneest God u niet?

„Dat vraag ik me ook nog steeds regelmatig af. Ik heb ontzettend veel vragen over mijn eetstoornis. Allemaal waarom-vragen. Ik ervaar dat hij antwoordt door de Bijbel, andere boeken, of gesprekken met vrienden. Soms komt er geen antwoord. Dan moet ik geduld hebben.

Ik geloof dat God niet wil dat ik ongelukkig of ziek ben. Hij laat het toe, maar is er niet de oorzaak van. Ziekte is dus geen straf. God heeft het totaalplaatje. Iets negatiefs kan uiteindelijk positief uitwerken. Zo heb ik nu een boek geschreven voor medechristenen met een eetstoornis. Ik hoop dat God daar veel goeds mee gaat doen. En ik blijf hopen en vertrouwen dat het ook met mij goed zal komen.”

Steunt God u?

„Tegenwoordig bid ik geen standaardgebed meer, maar bid ik de hele dag door: op de fiets, op het werk, in de trein. Dan bid ik bijvoorbeeld: ’Dank u Heer dat ik kan reizen’. Het gesprek met mezelf gaat vanzelf over in een gesprek met God, en andersom.

God is altijd bij me. Toch is eten is iets waar ik nog heel bang voor kan zijn. De gewone maaltijden vormen geen echt probleem meer. Maar als ik iets bijzonders zoals taart moet eten steekt het de kop op: panische angst. Dan bid ik: ’Here God, help me! Ik weet dat dit eten goed voor me is, en dat ik ervan kan genieten. Wilt u mij helpen dit zo te ervaren?’ Of ik proclameer een bijbeltekst die ik uit het hoofd heb geleerd voor zulke situaties. Dit helpt, God helpt.”

Noemen psychologen deze methode niet ’zelfsuggestie’?

„Het is God, en het is misschien een heel klein beetje zelfsuggestie. De gemeente waar ik tegenwoordig kom, bidt met me mee, evenals mijn familie en vrienden. Samen staan we sterker tegen de duistere machten. God zit in mij, maar de duivel en zijn trawanten weten precies hoe zij gebruik kunnen maken van mijn zwakheden. Ze zitten van buitenaf op me in te prikken: ’Geef toch toe, vertrouw niet op jezelf en op God, eet niet’. Gelukkig weet ik: God is oneindig veel sterker.”

Angélique Bols (26) is psycholoog en schreef ’Leven met God en een eetstoornis’, www.angeliquebols.nl.