Kroes wil opdeling grote energiebedrijven

(Novum/AP) - Het opdelen van grote energiebedrijven is volgens Neelie Kroes, eurocommissaris voor mededinging, een effectieve manier om de consument meer keuzevrijheid te bieden en om investeringen in het net te stimuleren. De huidige leveranciers van gas en elektriciteit zijn volgens Kroes inefficiënt en duur.

De Europese energiebedrijven hebben van 2001 tot 2005 slechts een vijfde van de behaalde winsten geïnvesteerd in de verbetering van het netwerk, aldus Kroes. Er zou dringend behoefte aan zijn om het belangenconflict op te lossen dat bedrijven er enerzijds van weerhoudt om te investeren in het netwerk en anderzijds om andere aanbieders tot de markt toe te laten.

Het rapport dat Kroes presenteerde riep echter niet op tot directe actie, hoewel Kroes eerder opperde dat grote energiebedrijven als het Franse E.On opgesplitst zouden moeten worden om de opwekkers van energie te scheiden van de beheerders van het netwerk. Het is nu aan de leiders van de EU-lidstaten om, wanneer zij in maart bijeenkomen, naar aanleiding van het rapport een beslissing te nemen over eventuele maatregelen.

Met het rapport heeft Kroes zich de woede van veel overheden en bedrijven op de hals gehaald, waaronder het Russische Gazprom. Zij zeggen dat het opdelen van bedrijven de investeringsplannen juist in gevaar brengt. Kroes houdt echter vol dat de opdeling investeringen zal stimuleren en het ontstaan van een enkele Europese energiemarkt in de hand werkt.

Ook zegt het rapport dat er mogelijk sprake is van samenzwering tussen de energiegiganten om markten onderling te delen, één van de grootste bedreigingen voor eerlijke concurrentie. Op dit moment wordt een mogelijke kartelvorming tussen Duitse gas- en elektriciteitsleveranciers onderzocht, na een inval bij E.On Ruhrgas AG en elektriciteitsbedrijf RWE AG in mei vorig jaar.

De wurggreep die deze grote bedrijven hebben op de hele toevoerketen van energie verhindert een eerlijke marktwerking, omdat de grote bedrijven over meer bedrijfskennis beschikken en strategisch kunnen handelen. Nieuwkomers kunnen daardoor geen toegang krijgen tot distributienetwerken en opslagfaciliteiten, zo argumenteert de commissie, en uiteindelijk is de consument daarvan de dupe. Het kleine aantal grote bedrijven dat de energiemarkt op dit moment beheerst baart de Europese Commissie zorgen.

Ook moeten volgens de commissie toekomstige fusies in de energiebranche nauw in de gaten gehouden worden, om de situatie niet nog meer te laten verslechteren. De Europese Commissie dreigt met de gedwongen verkoop van bedrijfsonderdelen en het onder dwang moeten toestaan van andere gasbedrijven op de markt.