Poolse kerk gaat eigen verleden onderzoeken

De Poolse kerk stelt een onderzoek in naar de opstelling van bisschoppen onder het communisme.

De Poolse bisschoppen verklaarden gisteren unaniem zich aan zo’n onderzoek te onderwerpen. Het Poolse episcopaat kwam gisteren bijeen, in antwoord op de crisis in de Poolse kerk. Deze is veroorzaakt door het terugtreden van de aartsbisschop van Warschau, Stanislaw Wielgus, op zondag, nadat hij beschuldigd was van samenwerking met de communistische veiligheidsdienst.

Naar verwachting zullen de komende tijd meer bekende priesters publiekelijk hun verleden onder ogen zien. „Twee of drie bisschoppen hebben samengewerkt met de geheime dienst”, aldus historicus-journalist Tomasz Terlikowski, die donderdag als eerste de inhoud van Wielgus’ dossier bekendmaakte. In alle Poolse bisdommen zal een commissie van historici worden ingesteld, waar priesters zich kunnen melden, die willen dat hun verleden wordt onderzocht. De commissies zullen een analyse maken van de overgebleven dossiers die de communistische geheime dienst over priesters aanlegde.

De analyses van de dossiers van bisschoppen zullen worden voorgelegd aan de paus. Het episcopaat benadrukte dat alleen het Vaticaan gemachtigd is te oordelen over de bisschoppen. De Poolse regering en president drongen er afgelopen weekeinde vrijwel zeker bij het Vaticaan op aan de benoeming van Wielgus te herroepen. De eerste berichten dat de benoeming zou worden ingetrokken, was afkomstig uit de kanselarij van president Lech Kaczynski.

De pauselijke nuntius in Polen, Jozef Kowalczyk, verklaarde gisteren dat Wielgus tegenover de paus de waarheid over zijn verleden verzweeg. De nuntius verzocht naar eigen zeggen Wielgus onder ede schriftelijk te verklaren of hij relaties onderhield met de geheime dienst en zo ja hoe die eruit zagen. „Hij schreef over zijn verblijf in Duitsland, maar repte met geen woord over het feit dat hij een samenwerkingsverklaring met de spionagedienst ondertekende”, aldus de nuntius.