’Doe meer tegen zelfmoorden’

Het nieuwe kabinet moet beleid op poten zetten om het aantal zelfmoorden in Nederland drastisch te verminderen. Het Trimbos Instituut heeft daarvoor een nationaal actieplan suïcidepreventie ontwikkeld. Over een paar maanden wordt het gepubliceerd.

Dit zegt Bas Verwey, psychiater in het Rijnstate ziekenhuis in Arnhem in een interview met Trouw. Gisteren promoveerde hij in Leiden op het onderwerp zelfmoord. Verwey adviseerde de werkgroep suïcidepreventie van het Trimbos Instituut.

Volgens Verwey valt het aantal zelfmoorden in Nederland vergeleken met andere landen nog wel mee. „Toch komt zelfmoord ook in Nederland nog veel te veel voor. Gemiddeld 1500 keer per jaar. Vergelijk dat eens met het aantal dodelijke verkeersslachtoffers: dat is dank zij een goed verkeersveiligheidsbeleid gedaald van 1200 naar 800 per jaar. Om het aantal zelfmoorden terug te dringen zou de regering een vergelijkbaar preventiebeleid moeten gaan voeren.”

Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie moeten alle landen een suïcidepreventieplan opstellen. In 2005 heeft minister Hoogervorst van volksgezondheid daarom het Trimbosinstituut opdracht gegeven zo’n plan te ontwikkelen. Het is nagenoeg klaar. Volgens Verwey adviseert het instituut om veel meer voorlichting te geven aan ouders, familieleden, op scholen en universiteiten, aan politie, brandweer en GGD’s. Verwey: „Hoe herken je de signalen, wat kun je doen om suïcidepogingen te voorkomen? Over zelfmoord wordt weinig gesproken, terwijl praten juist kan helpen en verlichten. En er moet meer onderzoek komen naar de oorzaken. Er is weinig onderzoek gedaan. Het onderwerp is ook binnen de psychiatrie niet populair.”

Het Trimbos Instituut geeft ook praktische maatregelen in overweging. Verwey: „De beschikbaarheid van middelen vergroot de kans. Zorg dat patiënten niet te veel medicijnen in handen kunnen krijgen. In Engeland hebben ze de verspreiding van paracetamol aan banden gelegd. Daarna nam het aantal suïcides duidelijk af. Je kunt ook denken aan betere bescherming van hoge gebouwen, mensen moeten niet te gemakkelijk op daken kunnen komen. Hetzelfde geldt voor de spoorwegen. Zorg voor hekken in de omgeving van stations en van plaatsen waar vaak zelfmoord wordt gepleegd.”

Het instituut adviseert ook om een landelijke richtlijn te ontwikkelen voor ziekenhuizen: hoe moeten ze patiënten opvangen die na een mislukte zelfmoordpoging worden binnengebracht? Op dat onderwerp – richtlijnen voor en in ziekenhuizen – is Verwey gisteren gepromoveerd.