daklozen / Fransen leggen recht op woning vast in wet

Het recht op huisvesting moet afdwingbaar zijn, zegt premier Dominique De Villepin. Dat is een grote overwinning voor de campagne voor de Franse daklozen.

Het debat over de huisvesting van de tienduizenden dak- en thuislozen in Frankrijk is de afgelopen tijd in volle hevigheid losgebarsten. De zaak van de zogeheten SDF’s (Sans Domicile Fixes; ’zonder vaste verblijfplaats’) kwam op de politieke agenda toen een pressiegroep kort voor de Kerst een actie begon in Parijs. De groep, die zich ’Kinderen van Don Quichot’ noemt, zette een tentenkamp op langs een kanaal in de hoofdstad en riep de Fransen op een nacht door te brengen met de zwervers.

De actie trok veel aandacht van de media en dwong de grote politieke partijen zich over de kwestie uit te spreken. Ook president Jacques Chirac refereerde aan de kwestie in zijn nieuwjaarstoespraak.

Dat wierp zijn vruchten af: premier De Villepin beloofde gisteren om op 17 januari een wetsvoorstel te presenteren, op grond waarvan iedere Fransman het recht op huisvesting krijgt. Mensen die geen appartement kunnen vinden moeten via een rechter een oplossing kunnen afdwingen.

De zaak van de dak- en thuislozen gaat ook een rol spelen bij de campagne voor de presidentsverkiezingen van dit voorjaar. De conservatieve presidentskandidaat Nicolas Sarkozy heeft beloofd dat, mocht hij verkozen worden, er binnen twee jaar na zijn aantreden geen enkele dakloze meer buiten zal hoeven slapen. De socialistische kandidate Ségolène Royal heeft voorgesteld een „allesomvattend plan te maken om tegen economische onzekerheid te vechten”.

De huisvestingsproblemen in Frankrijk trokken ook in 2005 al de aandacht, toen enkele uitgewoonde appartementengebouwen in Parijs afbrandden. Daarbij kwamen meer dan vijftig mensen om, onder wie veel immigranten en hun kinderen.

Naar aanleiding van dat debâcle heeft de Franse overheid al een aantal maatregelen genomen, waaronder meer geld en langere openingstijden voor opvangcentra. Volgens Don Quichot is dat onvoldoende. De actiegroep dringt aan op de bouw van meer goedkope huurwoningen en op 24-uursopvang voor daklozen.

Volgens verschillende hulporganisaties zijn er veel meer probleemgevallen dan de 86.500 die de Franse overheid in 2001 telde. De organisaties stellen dat het werkelijke aantal mensen met ernstige huisvestingsproblemen in Frankrijk veel hoger ligt, namelijk rond de drie miljoen. Velen leven op straat, in slechte hotels of caravans, of zitten tijdelijk in uitgewoonde appartementen zonder verwarming of badkamer omdat zij geen permanente sociale huurwoningen kunnen vinden.

Voor sommigen is dat laatste ook geen oplossing. Zo laat Jean, een 56-jarige huisschilder die al acht jaar op straat zwerft, de opvang liever links liggen. „Er wordt gepikt, geschreeuwd en het is steeds maar voor een dag of twee. Ik voel me daar niet veilig en slaap daarom liever buiten”, zei hij vorige week tegen deze krant.