Kenniswerker niet welkom

Eindhoven slaagt er niet goed genoeg in een economische en innovatieve topregio te worden. Het strikte immigratiebeleid belemmert kennismigranten in hun komst, en ook de slechte bereikbaarheid speelt de regio parten.

Dat stellen economen van ABN Amro in een nieuw rapport over de zogeheten Brainport Eindhoven. Met dat begrip wordt een clustering van activiteiten in deze regio aangeduid met multinationals als Philips en ASML, de Technische Universiteit, TNO en diverse andere wetenschappelijke instituten.

Een prima uitgangspositie, die wat de overheid betreft ook ten volle benut moet worden – maar toch blijft de regio achter bij andere Europese innovatieregio’s, schrijven de economen.

Een belangrijke reden daarvoor is de toelating van gespecialiseerde krachten uit het buitenland. De regels voor deze kennismigranten zijn weliswaar in 2004 versoepeld, maar volgens de geënquêteerde en geïnterviewde ondernemers in de regio nog lang niet genoeg.

Zo geldt de bestaande regeling alleen voor mensen in loondienst, dus niet voor zelfstandigen. Ook is er nog geen oplossing voor getalenteerde buitenlandse studenten die willen blijven, en voor hoogopgeleide asielzoekers die hier al zijn. De leges voor verblijf en een werkvergunning zijn aanzienlijk hoger dan in omringende landen.

Ook wat betreft inkomenseisen legt Nederland de lat te hoog. Zo moet een kennismigrant van onder de dertig jaar hier bijna 34.000 euro verdienen om een verblijfsvergunning te krijgen. En werknemers die hier langer dan vijf jaar wonen en werken, moeten het verplichte inburgeringsexamen afleggen. De nadruk van het overheidsbeleid ligt al met al op inperking van immigratie, niet op Nederland als gastvrij investeringsland.

Cees Oudshoorn, directeur economische zaken van werkgeversorganisatie VNO-NCW, bevestigt dat er nog altijd knelpunten zijn bij de toelating van gespecialiseerde werknemers uit het buitenland. „We praten nu in de Sociaal Economische Raad over migratie, speciaal ook van hoger opgeleide werknemers, en welke stappen een volgend kabinet daarbij moet zetten.” Dit advies verschijnt naar verwachting in maart.

Ook de bereikbaarheid van Eindhoven blijft volgens het rapport van ABN Amro een groot probleem, ondanks de aanleg van spitsstroken op de randweg en de verbreding van de A2. Verder moet de overheid duidelijker keuzen maken. Zo kreeg de regio Eindhoven in de nota Pieken in de Delta (2004) de status van Brainport, en Twente die van ’technology valley’.