24 september / De echte koekoeksbloem is schaars geworden

Eigenlijk bloeit de echte koekoeksbloem vooral in de lente en de voorzomer. In mei zien drassige weilanden roze ven de vele koekoeksbloemen. Helaas meer en meer in natuurreservaten, waar natte weilanden als hooiland worden gehandhaafd.

Daarbuiten vind je echte koekoeksbloemen voornamelijk langs de slootkanten, omdat ze zich niet meer thuis voelen in de overbemeste en onderbemaalde wei, waar hooguit drie soorten gras groeien. Op de slootoever vormen ze een laatste herinnering aan de vroegere bloemenpracht. Nu vindt een tweede bloei plaats, zoals vaker het geval is met planten die in de lente in volle glorie staan. Denk aan de dotterbloem en de magnolia. De roze kroonbladen zijn in vieren gespleten, wat verwisseling met andere soorten uitsluit. De bloemen staan in losse groepen aan het eind van tamelijk slappe, behaarde stengels. Nectar wordt afgescheiden aan de voet van de meeldraden, die rijpen voordat de stempels gevoelig zijn voor bestuiving. Er zijn tien meeldraden. De buitenste zijn het eerst rijp en nadat die hun stuifmeel hebben afgegeven, groeien de helmdraden uit en buigen de meeldraden zich naar buiten. Zo maken ze plaats voor de vijf binnenste meeldraden, die dan rijpen en eveneens naar buiten buigen. De vijf stempels nemen daarna dezelfde positie in het midden van de bloem in. Ik heb hommels en dagvlinders zoals het klein geaderd witje op de bloemen gezien. Misschien is de naam koekoeksbloem ontleend aan het koekoeksspog, de witte schuimmassa’s die de larven ven de schuimcicade afscheiden en waarmee de planten nogal eens behept zijn.