Nieuwe Franse president trekt als wervelwind door het land / ’Tsarkozy’ bemoeit zich overal mee

Frankrijk staat na twee maanden Nicolas Sarkozy te tollen op zijn benen. De nieuwe president neemt alle ruimte die hij pakken kan, en laat zelfs de oppositie in grote verwarring achter.

De militairen zullen vandaag gewoon over de Champs Elysées marcheren. Toch zal Quatorze Juillet niet zijn zoals het was. Frankrijk heeft namelijk een nieuwe president. En die doet de dingen graag anders dan zijn voorgangers. Zo kwam het traditionele interview te vervallen, net als de presidentiële amnestie voor gevangenen.

Krap twee maanden zit Nicolas Sarkozy nu in het Elysée. In die tijd legde hij een haast bovenmenselijke dadendrang aan de dag. ’Hyperpresident’ wordt hij in Frankrijk genoemd. Vanuit Nederland was daarvan iets te zien toen hij een paar weken geleden de leiders van de Europese Unie wist te verenigen rond zijn miniverdrag, in de hoop daarmee het in een impasse geraakte Europa vlot te trekken.

Maar daar bleef het niet bij. Hij kondigde een debat over duurzame ontwikkeling aan, bezocht scholen, ziekenhuizen en legeronderdelen, organiseerde een internationale top over Darfur, en ontvangt wereldleiders van uiteenlopende statuur. Journalisten die hem volgen, drijft hij tot wanhoop. Is hij ’s ochtends nog in Algerije, ’s middags luncht hij alweer met EU-buitenlandcoördinator Javier Solana in Parijs, om ’s avonds in de Vogezen zijn ideeën over institutionele hervormingen uiteen te zetten.

Sloot zijn voorganger Chirac zich de laatste jaren op in het Elysée-paleis, Sarkozy wil meer. Traditioneel vormen defensie en het buitenlands beleid het domein van de Franse president. Maar Sarkozy sprak persoonlijk met de universiteitsbonzen, toen de onderhandelingen met onderwijsminister Valérie Pecresse dreigden stuk te lopen. En afgelopen maandag toog hij samen met zijn minister van financiën, Christine Lagarde, naar Brussel om daar het Franse begrotingsbeleid te verdedigen. Een unicum. Niet eerder nam een staatshoofd deel aan de vergadering van de ministerraad.

’Minister van Alles’, zo kenschetste François Hollande, leider van de Parti Socialiste (PS), de grootste oppositiepartij, Sarkozy gevat. Een ’omnipresident’ die „over alles meebeslist, over alles meepraat en overal is”.

En dan had Hollande het hier nog niet eens over de zogeheten ouverture. Want waar Chirac zich het liefst omringde met een kleine groep getrouwen (de chiraquie), daar reikt Sarkozy juist ver buiten zijn eigen kring. Tot woede van sommige van zijn rechtse partijgenoten vroeg hij een aantal linkse prominenten, zoals de arts Bernard Kouchner (oprichter van Artsen zonder Grenzen) en de feministe Fadela Amara (oprichtster van Ni Putes Ni Soumises) om aan de regering deel te nemen.

Bedoeld of onbedoeld heeft deze strategie binnen de PS tot grote verwarring geleid. Helemaal nu Sarkozy ook zijn oog heeft laten vallen op de ’olifanten’ van de partij. Zo vroeg hij partijprominent Jack Lang zitting te nemen in een commissie voor institutionele hervormingen. Dat die bereid was daar over na te denken, leidde tot zoveel kift binnen het bestuur van de PS dat Lang er afgelopen week met slaande deuren is vertrokken.

Intussen heeft 67 procent van de Fransen een gunstige mening over Sarkozy, bleek uit een peiling.

Het satirische weekblad Le Canard Enchainé is echter minder te spreken over Sarkozy en duidt hem consequent als ’Tsarkozy’ aan. Zelf houdt Sarkozy vol dat hij niets anders doet dan optimaal gebruikmaken van de mogelijkheden die de instituties van de Vijfde Republiek hem bieden.

„Als president wil ik alle ruimte innemen”, liet hij zich gedurende zijn verkiezingscampagne al eens ontvallen tegen een verslaggever van dagblad Le Monde. „Zo hoort het.”