Vietnamese regering onthoudt zich van geweld tegen wakes

De verhoudingen tussen de Vietnamese staat en de rk kerk gaan vooruit. Gebedswakes, bedoeld om bezit terug te krijgen, worden gedoogd.

Dapperder dan ooit sinds de communisten vijftig jaar geleden de macht overnamen, daagt de rk kerk van Vietnam de regering van het land uit. Sinds enkele weken komen kerkelijke leiders en hun volgelingen dagelijks in de hoofdstad Hanoi bijeen, om te bidden voor de oude Vaticaanse ambassade, een van de vele bezittingen die de kerk na 1954 door de regering zijn afgepakt.

De kerk wil dat de regering het één hectare grote stuk grond in het centrum van Hanoi, waar grond miljoenen dollars waard is, aan haar teruggeeft. Kerkelijke vertegenwoordigers beroepen zich op documenten waaruit blijkt dat het land eigendom is van het bisdom Hanoi. Maar gemeentelijke autoriteiten beweren dat een voormalige priester het perceel in 1960 vrijwillig aan hen heeft overgedragen.

Alhoewel deze onenigheid spanningen kan oproepen tussen kerk en staat, laten de gebeurtenissen van de laatste weken tegelijkertijd zien hoezeer de verhoudingen de laatste tijd zijn verbeterd. Als kerkelijke leiders nog maar vijf jaar geleden een dergelijke publieke uitdaging hadden aangedurfd, zou de politie ze onmiddellijk in de gevangenis hebben gegooid.

Door persbureau AP gevraagd om een reactie, zei de Australische Peter Hansen, van het Katholieke Theologische College in Melbourne: „Beide partijen voelen zich nu voldoende op hun gemak, zodat enerzijds de kerk voelt dat ze openlijk lucht kan geven aan haar grieven, en dat anderzijds de staat het gevoel heeft dat ze die grieven kan tolereren.”

De affaire kan morgen een kritiek punt bereiken. Want voor die dag heeft de kerk haar grootste wake tot nu toe gepland, alle verzoeken van de gemeentelijke autoriteiten om de bijeenkomsten te stoppen ten spijt.

De kerkleiders zijn wel zorgvuldig in hun woordkeus: ze noemen de bijeenkomsten consequent gebedswakes, en niet demonstraties – een geladen woord in een land waar openbare protesten over het algemeen zijn verboden. De wakes worden gehouden bij drie kerken, maar het brandpunt ligt bij de St. Jozefkerk, de grootste kerk in Hanoi, die doorgaans tweeduizend mensen per dienst trekt.

Gedurende de wakes verzamelen honderden parochianen zich in de buurt, tegenover de oude Vaticaanse ambassade, een villa in Franse stijl die nu in gebruik is als jeugdsportcentrum. Tijdens de eerste wake, vlak voor Kerstmis, hadden parochianen een standbeeld van Maria de villa binnengereden, op een traditionele Vietnamese riksja.

Na deze gebeurtenis heeft de gemeente de poort gesloten, die de parochianen vervolgens hebben versierd met witte rozen. Nu branden de gelovigen kaarsen en verzamelen ze zich op de stoepen.

Kortgeleden leidde een priester, die een kruis droeg, vijfhonderd mensen naar de plaats van de wakes, waar ze gingen bidden, chanten en zingen. Er was geen politie te zien.

De rk kerk van Vietnam, met haar ruim zes miljoen leden, is gesticht door missionarissen en gegroeid tijdens het Franse koloniale bewind in Vietnam. Het is de op een na grootste godsdienst in het overwegend boeddhistische land.