Alice, een prinses in Washington

Alice Roosevelt was dochter van een president en verkeerde haar hele leven in gezelschap van (potentiële) presidenten. Een spin in het web.

Stacey A. Cordery: Alice, Alice Roosevelt Longworth, From White House Princess to Washington Broker. Viking, New York. ISBN 9780670018338; 590 blz. euro 36,50

Tachtig jaar geleden, in het verkiezingsjaar 1928, kwam op de Republikeinse conventie een paar uurtjes de naam van een vrouwelijke kandidaat voor het vice-presidentschap bovendrijven. Alice Roosevelt heette ze, dochter van Theodore Roosevelt, één van de beste presidenten die de Verenigde Staten ooit hebben gehad - hij zetelde van 1901 tot 1909 in het Witte Huis. De 44-jarige Alice, door vriend en vijand omschreven als superintelligent en bloedmooi, werd gezien als een van de invloedrijkste vrouwen in Washington. Zelf had ze ook wel oren naar de functie, maar de partijtop besloot uiteindelijk dat het nog te vroeg was voor een vrouwelijke kandidaat. Het zou de kiezers alleen maar afschrikken.

Alice Roosevelt was een onconventionele en omstreden vrouw, schrijft de historica Stacy A. Cordery, hoogleraar aan de universiteit van Monmouth in Illinois, in haar prachtige biografie. Ze was gek op feesten en diners, rookte in het openbaar (wat destijds absoluut niet kon) en was naar eigen zeggen een hedonist. Bovendien had ze een uiterst scherpe tong. Toen de gevreesde communistenjager Joe McCarthy haar ooit bij haar voornaam aansprak, antwoordde ze: ,,Een vrachtwagenchauffeur, een vuilnisman en de politieman om de hoek mogen me Alice noemen, maar u mag dat niet.''

Cordery beschrijft hoe Alice, bijgenaamd 'de prinses', haar hele lange leven (96 jaar!) een spin in het web was in de Washingtonse politiek. Ze ging om met vrijwel alle presidenten die na haar vader aantraden en was voortdurend een graag geziene gast op het Witte Huis. Haar echtgenoot, de vermogende en charmante rokkenjager Nicholas Longworth, schopte het tot voorzitter van het Huis van Afgevaardigden en werd lange tijd gezien als een serieuze kandidaat voor het presidentschap, maar zijn overmatig drankgebruik was een onoverkomelijke hindernis. De minnaar van Alice en (zo goed als zeker) vader van haar enig kind, William Borah, was een invloedrijke (en buitengewoon aantrekkelijke) Senator en zweefde ook bij diverse verkiezingen boven de markt als mogelijk presidentskandidaat.

Of het allemaal nog niet genoeg was: Ted jr., de halfbroer van Alice (haar moeder stierf in het kraambed, haar vader Theodore verwekte bij z’n tweede vrouw ook kinderen), maakte ook ooit kans op het Witte Huis. En een neef van Alice zou een record vestigen als langstzittende Amerikaanse president: Franklin Roosevelt (1933-1945). Hij was echter Democraat en telg van een andere tak van de roemruchte familie, de Hyde Park Roosevelts. Franklin en Alice, die zelf tot de Oyster Bay Roosevelts behoorde, hadden wel dezelfde voorouders: Nederlandse immigranten uit de achttiende eeuw.

Ondanks de familieverwantschap moest Alice weinig van de politiek van Franklin hebben. Waar mogelijk probeerde ze zijn beleid te frustreren. Ze had het niet zo op met Democraten, hoewel ze zeer goed overweg kon met de Kennedy's, zowel met John, de president die in 1963 vermoord werd, als met broer Robert, de presidentskandidaat die vijf jaar later bij een aanslag om het leven kwam. Na diens dood wendde Alice overigens heel soepel weer de steven: ze ging vierkant achter Richard Nixon staan, de grote tegenstrever van de Kennedy's.

Al die vriend- en vijandschappen staan mooi beschreven in deze biografie. Het boek is niet alleen een levensgeschiedenis van Alice, maar ook een - bij vlagen onthutsende - schets van de elite in het politieke leven in Washington gedurende de eerste 75 jaar van de twintigste eeuw. Zo is er in die periode vrijwel geen president aan te wijzen die er geen minnares (of meerdere) op nahield. En als lezer kijk je toch op van het feit dat de bewoners van het Witte Huis zich niets aantrokken van de drooglegging in de jaren twintig: er werd volop alcohol geschonken en genuttigd.

De biografie gaat veel dieper dan het opdissen van leuke anekdotes. De binnen- en buitenlandse politiek van achtereenvolgende Amerikaanse regeringen komt ruim aan bod. Zo legt Cordery uitvoerig uit waarom het Volkenbondinitiatief van president Woodrow Wilson, vlak na de Eerste Wereldoorlog, schipbreuk leed - Alice Roosevelt was één van de felste tegenstanders.

Het is een ideale biografie: prima geschreven, vol sappige details, maar ook met een uitstekend beeld van de gebiografeerde en haar plaats in de Amerikaanse samenleving. En heerlijk om te lezen.

Deze biografierubriek verschijnt om de twee weken. In de andere week is er op deze plaats aandacht voor poëzie.