Nederlanders in debat vooral voor Democraten

Nederland is in de greep van Barrack Obama, zo bleek gisteren weer eens tijdens het debat over de Amerikaanse voorverkiezingen in De Rode Hoed in Amsterdam. Diverse politici en Amerika-experts gingen in op de vraag wie er gaat winnen. En kan Nederland iets leren van de campagnes in de VS?

In het debat domineren de Democratische presidentskandidaten. Obama kan op de meeste steun van het publiek rekenen. Toch gelooft datzelfde publiek niet dat hij de verkiezingen daadwerkelijk gaat winnen.

Dan maakt Hillary Clinton volgens de zaal een betere kans. Maar ze roept in Nederland, net als in de VS, veel controverse op. Beat the bitch! (Versla dat kreng!), roepen Hillary-haters in Amerika. Zover gaat De Rode Hoed niet; het blijft bij een beschaafd First Lady, second best (Presidentsvrouw, maar tweede keus).

„Hillary is een mens hoor”, werpt Robert Bragar, voorzitter van de Democrats Abroad, tegen. Ook Femke Halsema, zelf Obama-fan, breekt een lans voor Clinton. „Als vrouw in de politiek moet je vanuit de ratio redeneren, anders ben je te emotioneel. Maar nu wordt ze weer afgeschilderd als een koude beleidsambtenaar.”

Dan de campagnestijl van de beide kandidaten. Is Nederland klaar voor een meer Amerikaanse verkiezingsaanpak, met stadions vol enthousiast juichende mensen? De speech van Halsema, in de stijl van Obama, suggereert van niet. De zaal roept wat lauwtjes mee met de slogan: Yes, we can (Ja, we kunnen het).

Volgens VVD'er Hans van Baalen is er echter een punt waarop Nederlandse politici wel degelijk iets kunnen leren. „Je moet langs elk kippenhok om je verhaal te doen, je steeds laten testen. En niet pas vlak voor de verkiezingen, je moet de hele termijn in de haarvaten van de maatschappij zitten.”

Een ander belangrijk aspect van Amerikaanse campagnes is het zwartmaken van je tegenstander. Vooral Clinton bediende zich dit jaar van dat middel. „Ze doen het omdat het werkt”, denkt campagne-expert Marco Esser. „Obama is te netjes geweest. Toen Clinton op de grond lag, heeft hij haar niet afgemaakt.”

En de Republikeinen? Zij kwamen slechts sporadisch aan bod in De Rode Hoed. VVD'er Hans van Baalen was met zijn pleidooi voor John McCain een roepende in de woestijn. Maar, aldus Van Baalen, Amerika is geen Nederland. „De favoriet van de Nederlanders is meestal niet degene die president wordt.” Obama is gewaarschuwd.