Economische groei valt tegen en inflatie loopt op

Nederland moet rekening houden met aanhoudende onzekerheid in de wereldeconomie. „Het is het verkeerde moment voor hoge looneisen”, waarschuwt bankpresident Wellink.

„Onzekerheid is troef in de wereldeconomie.” Het mag weer even rustig zijn op de financiële markten, president Nout Wellink van De Nederlandsche Bank maakt zich zorgen over de economische gevolgen van de kredietcrisis die er nog aankomen. Gisteren presenteerde de toezichthouder op het Nederlandse bankwezen zijn jaarverslag.

Hoewel het Centraal Planbureau in december nog een economische groei van 2,3 procent voorspelde voor 2008, nuanceert Wellink dat cijfer resoluut. „De groeiversnelling in de Nederlandse economie in de tweede helft van 2007 werkt nog stevig door in het voorspelde groeicijfer voor 2008”, zegt Wellink. Volgens hem is 1,9 procentpunt van de groei in 2008 daaraan toe te schrijven, dus zal er sprake zijn van een flinke terugval.

Dat is deels het gevolg van het vertraagd doorwerken van de lagere groei in de Verenigde Staten en de rest van de wereld. Pas in 2009 worden de effecten van de afkoelende Amerikaanse economie goed voelbaar, stelt DNB in haar jaarverslag.

En juist nu de economische groei terugvalt, loopt de inflatie fors op. Gisteren maakte het CPB bekend dat de inflatie in maart 2,2 procent bedraagt, waarmee Nederland overigens het laagste percentage kent in de Europese Unie. DNB waarschuwt echter dat de inflatie verder zal oplopen, tot boven de 3 procent in 2009 en pas in 2010 weer wat zakt.

Wellink waarschuwt in zijn toelichting op het jaarverslag voor het gevaar van snel stijgende lonen tegen deze economische achtergrond. „Dit is echt het verkeerde moment voor hoge looneisen. Groeivertraging gaat gepaard met een vertraging van de productiviteitsgroei, en loonstijgingen mogen daarmee niet teveel uit de pas lopen. Dat leidt tot een snel verslechterende concurrentiepositie van Nederlandse bedrijven en zo tot een weer oplopende werkloosheid.”

De bankpresident geeft desgevraagd aan de huidige looneisen wel enigszins te kunnen begrijpen. „Het is de afgelopen jaren goed gegaan in Nederland en daarvan willen werknemers nu ook profiteren. Bovendien holt de oplopende inflatie de koopkracht uit.” Ook de snel stijgende beloningen voor de top van het bedrijfsleven doen werknemers hun eisen naar boven bijstellen. „Maar dat alles zijn geen argumenten om de werkloosheid aan te jagen.”

In het jaarverslag wordt de huidige situatie vergeleken met die in 2001, toen snel stijgende lonen en een verslechterende internationale economie de concurrentiepositie van het bedrijfsleven in korte tijd ondermijnde. Ten opzichte van die periode staan de bedrijven er financieel veel beter voor, signaleert DNB, maar is de situatie op de arbeidsmarkt minder gunstig. Het aantal openstaande vacatures is flink hoger, wat een extra druk op de lonen zet.

Ook over de Amerikaanse economie is Wellink somber. De bankpresident bevestigde gisteren de uitgelekte cijfers van het IMF, dat uitgaat van een groei van 0,5 procent in 2008 en 0,6 procent in 2009. Wellink waarschuwt dat veranderingen in de Amerikaanse economie nieuwe verliezen kunnen betekenen voor de financiële sector. „Een verdere Amerikaanse groeivertraging kan leiden tot meer wanbetalingen bij huizenbezitters, of op andere kredieten. Het zal zeker nog enige kwartalen duren voordat de rust echt is teruggekeerd.”