Schaf de commissie die levensbeëindiging bij baby’s toetst liever af

De richtlijnen voor levensbeëindiging bij baby’s sluiten niet goed aan bij de praktijk, betoogde vorige week Hilde Buiting. Zij onderzocht waarom artsen die van baby’s het leven beëindigen dat vaak niet melden aan de overheid.

Om ervoor te zorgen dat zij het melden wanneer zij van pasgeborenen met een ernstige aandoening het leven beëindigen, zouden de richtlijnen die daarvoor gelden moeten worden aangepast aan de praktijk. En de praktijk is dat sommige artsen niet alleen bij baby’s die nu acuut lijden, maar ook bij baby’s van wie zij verwachten dat ze in de toekomst zullen lijden soms kiezen voor levensbeëindiging.

Het pleidooi van Buiting overtuigt niet. Het zou de omgekeerde wereld zijn als de regels worden aangepast aan de praktijk van enkele artsen. De artsen kunnen zich beter aanpassen aan de regels. Te meer nu blijkt dat veel kinderartsen levensbeëindiging bij pasgeborenen afwijzen; de artsen zijn verdeeld.

Het pleidooi van Buiting past in de logica die het vorige kabinet-Balkenende heeft geschapen door een meldingscommissie in te stellen waar artsen het kunnen melden als zij van een baby het leven hebben beëindigd. Daardoor komen artsen die voor levensbeëindiging kiezen niet direct met het openbaar ministerie in aanraking. De hoop was dat zij daarom sneller geneigd zullen zijn zulke handelingen aan de overheid te melden, zodat deze toetsbaar worden.

In de praktijk is er pas één geval van levensbeëindiging bij een baby gemeld aan de commissie, terwijl enquetes onder artsen suggereren dat het enkele tientallen malen per jaar voorkomt. Het gevaar is nu dat we aan een tunnelvisie gaan lijden, waarin alle aandacht uitgaat naar de vraag hoe we kunnen zorgen dat meer gevallen worden gemeld. Versoepel de regels zodat artsen hun handelen durven melden: dat wordt dan de logische weg.

Maar in plaats van over meldingen en procedures te praten, kunnen we beter over principes spreken. Bijvoorbeeld over de vraag met welk recht we het leven van een baby die lijdt beëindigen.

De commissie kan daarom beter worden opgeheven, omdat deze de suggestie wekt dat levensbeëindiging bij baby’s onder voorwaarden mag. Mochten er gevallen voorkomen waarin een arts meent dat het de minst slechte optie is om het leven van een baby te beëindigen, dan moet de rechter daarover oordelen. Die kan vaststellen of van een noodsituatie sprake was.