Exploitanten mokken om berekening dure dagjes uit

De prijs voor een dagje uit is omhoog geschoten, meldde het CBS deze week. Tot ongenoegen van de attractie-exploitanten.

Dierentuin, pretpark, museum en theater zijn de afgelopen anderhalf jaar veel duurder geworden, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Kaartjes om aapjes te kijken of tentoongestelde schone kunsten, zijn nu tien procent duurder dan begin 2008, becijferde het CBS. De inflatie over dezelfde periode bedraagt maar vier procent.

Die prijsverhoging staat niet op zichzelf. Volgens het CBS liggen de toegangsprijzen voor dierentuinen en musea meer dan zeventig procent hoger dan tien jaar geleden. Pretparken lieten de prijzen met gemiddeld 66 procent stijgen, kaartjes voor film, theater of een concert werden in tien jaar tijd 55 procent duurder. De inflatie over die periode ligt rond 25 procent.

Maar volgens de exploitanten vergelijkt het CBS appels met peren. „De totale dagrecreatie is vooral de laatste jaren veel professioneler geworden en levert meer kwaliteit tegen een betaalbare prijs”, aldus branchevereniging ToerNed in een verklaring. Volgens de parkeigenaren heeft het CBS niet goed gerekend. „Men vergeet dat de totale branche veel moet investeren in kwaliteit, veiligheid en unieke belevenissen. Dus dat komt de consument ten goede.”

De toegang tot het Mauritshuis in Den Haag, bijvoorbeeld, is 85 procent hoger dan in 1999, aldus een woordvoerster. Daarvoor hebben bezoekers er een gratis audiotour bij gekregen en kinderen tot twaalf jaar mogen gratis naar binnen. Het Van Goghmuseum in Amsterdam is sinds 2003 ongeveer 30 procent duurder geworden. Een bezoek aan het nationaal oorlogs- en verzetsmuseum in Overloon kostte tien jaar geleden elf gulden. Inmiddels is dat twaalf euro. Maar het huidige Liberty Park bevat eigenlijk twee musea. „Met het Marshall Museum, waar de collectie onderdak is die vroeger buiten stond, is er 30.000 vierkante meter bij gekomen. Dan mag je wel meer vragen.”

Diverse aanbieders vragen zich af hoe het CBS aan die hoge prijzen komt. Ze komen niet overeen met de eigen bevindingen, zegt directeur Jeff Bertus van de Club van Elf, de vereniging van grote dagattractiebedrijven. De consument zou het volgens hem niet pikken als de prijzen zomaar flink zouden zijn gestegen. Dat kan alleen wanneer daar nieuwe attracties tegenover staan.

Ook de Efteling, met 3,4 miljoen bezoekers het grootste pretpark van Nederland, betwist de cijfers van het CBS. De prijs voor een kaartje is dit jaar met één euro verhoogd tot 28 euro, vertelt een woordvoerster. Dat was nodig omdat het park heeft geïnvesteerd in een nieuwe attractie in het sprookjesbos. Maar vorig jaar was de prijs gelijk gebleven. Bovendien, zegt zij, betalen regelmatige bezoekers vaak minder dankzij abonnementen en kortingsacties.

Volgens de Nederlandse Vereniging van Dierentuinen lag de prijsstijging in tien jaar tussen de 30 en 40 procent, vooral om de stijgende loonkosten te dekken en het dierenwelzijn te verbeteren, aldus een woordvoerder.

„Wij meten elke maand de prijs bij de kassa”, zegt CBS-econoom Michiel Vergeer. „We houden rekening met de verschillende prijzen voor verschillende leeftijdsgroepen, abonnementen en jaarkaarten. Maar niet met acties met kortingsbonnen die de bezoeker kan krijgen bij aankopen bij drogist of supermarkt.”

Het CBS kijkt niet naar het waarom van de prijsverhoging, aldus Vergeer. Maar hij voegt daar wel aan toe dat een pretpark of dierentuin van nu niet meer hetzelfde is als die van tien jaar geleden. Zij hebben zich vernieuwd en geïnvesteerd in nieuwe attracties. „Daaraan zit een prijskaartje en dat laten wij zien.”