Boeken en affiches van een pragmatisch modernist

De Amsterdamse grafisch ontwerper Kees Nieuwenhuijzen (1933) heeft als afsluiting van zijn carrière zijn archief geschonken aan de afdeling Bijzondere Collecties van de Universiteit van Amsterdam. De ontwerper gaf lange tijd gezicht aan vele uitgeverijen, waaronder De Bezige Bij en Van Gennep.

Zijn archief bestaat vooral uit boeken en affiches, maar geeft aan de hand van schetsen, presentatiemodellen en briefwisselingen met opdrachtgevers ook een beeld hoe hij de afgelopen vijftig jaar te werk is gegaan en hoe zijn ontwerpen tot stand kwamen. In ieder geval is hij geen ontwerper die veel theoretiseert over zijn vak. Kees Nieuwenhuijzen ziet zichzelf vooral als een pragmatisch modernist.

Het boek heeft altijd centraal gestaan in zijn brede oeuvre, dat zich uitstrekt van literaire pocket en gedichtenbundel tot fotoboek, van architectuurtijdschrift tot schoolmethode, en van affiche tot postzegel. Zijn allereerste boek ontwierp hij voor uitgever Bert Bakker: ’Voor en na de explosie’ (1960), een bundel opstellen van Vestdijk. Voor het ontwerp van het literaire tijdschift Raster – lange tijd de spreekbuis van experimentele auteurs – kreeg Nieuwenhuijzen in 1992 de Werkmanprijs. Begin dit jaar verschenen de laatste nummers en kwam er na meer dan veertig jaar een eind aan de langstlopende opdracht uit zijn ontwerppraktijk.

Naast het ontwerpen van boeken hield hij zich bezig met de vormgeving van onder meer tentoonstellingen en filmtitels. Een bijzondere vorm van gevelbelettering ontwierp hij in 2001 voor woongebouw Batavia aan de Panamalaan in Amsterdam.

Na Charles Jongejans, H. P. Doebele en Jan van Toorn is Nieuwenhuijzen de vierde docent van de Rietveld Academie in Amsterdam van wie het archief wordt verworven door de Bijzondere Collecties. Nieuwenhuijzen doceerde van 1969 tot 1988 grafisch ontwerpen aan de dag- en avondopleiding van deze academie.