El Clásico meer dan sportieve rivaliteit

Real Madrid heeft zicht op het Spaanse landskampioenschap als het vanavond in eigen stadion wint van een vermoeid FC Barcelona.

Het staatsbezoek van de Franse president Nicolas Sarkozy aan Spanje deze week draaide uit op een duel in glamour tussen zijn echtgenote Carla Bruni en prinses Letizia Ortiz waar dagen over is gesproken. Maar vanavond draait alles om de vraag of je voor Barcelona bent of Madrid. Het kampioenschap staat op het spel: Real is Barcelona tot vier punten genaderd met nog vijf duels te spelen.

In Spanje verschijnen elke dag vier voetbalkranten die de voorpret al dagen vakkundig voeden en ook radio en televisie doen hartstochtelijk mee aan het grote opkloppen.

Is Arjen Robben op tijd fit? Hoe fit zijn de spelers van Barcelona na de slag (0-0) afgelopen woensdag in Londen tegen Chelsea? Een onafzienbare rij analisten geeft antwoord op deze en andere brandende kwesties. Geen woord van de spelers, die vrijwel zonder uitzondering designerjeans met rafelige scheurtjes dragen, gaat verloren. Zo weet Real-keeper Iker Casillas dat je geluk afdwingt met hard werken en kondigt aanvoerder Raul aan dat hij er alles aan zal doen om te winnen.

En dan zijn er nog de enquêtes: het blad Marca (300.000 exemplaren) heeft de aanhang van Reals stadgenoot Atletico gevraagd wie er moet winnen. 66 procent hoopt van harte dat de Koninklijke onderuit gaat.

De rivaliteit tussen Real en Barça heeft een politieke en culturele dimensie, die El Clásico onderscheidt van toppers in andere competities. Eenvoudig gezegd is Real altijd het sportieve uithangbord van de centrale staatsmacht geweest, al in de tijd voor dictator Franco de ploeg inzette voor zijn propaganda.

Voor de socios van Barcelona vertegenwoordigt hun ploeg een ander land, Catalonië. ’Mès que un club’, meer dan een club, zo luidt het credo in het Catalaans.

Dat is ook de reden waarom de strijd in Barcelona altijd meer geladen is dan in Madrid. „Barcelonafans zijn helemaal gefixeerd op Madrid”, zegt Enrique Ortego, die als verslaggever sinds 1977 zo’n 80 edities van ’el derbi’ bijwoonde. „Maar andersom is dat veel minder het geval. Madridistas haten Barcelonistas niet. Minister van binnenlandse zaken Alfredo Rubalcaba bijvoorbeeld, een Madridista, zei op de radio dat Barcelona van hem mag winnen in de Champions League. Dat zou een Barcelonista niet gauw zeggen.”

Wat velen volgens Ortego vergeten is dat niet Barça, maar Atletico Madrid altijd dé rivaal is geweest van Real. „Dat duurde tot twintig jaar geleden, toen begon de neergang van Atlético. In Barcelona is Madrid echt de vijand. Daar zie je mensen die borden ophouden met de tekst: ’Catalonia is not Spain’, in het Engels, zodat de hele wereld het begrijpt.”

Dit soort fanatisme stuit Ortego, een neutrale liefhebber met een zwak voor Liverpool, tegen de borst. Maar de rivaliteit, zegt hij, fascineert ook. Vooral omdat de speelstijl van beide ploegen al decennia een weerspiegeling is van het beeld dat Madrilenen en Catalanen van zich zelf hebben. „Barcelona heeft een artistiek, elegant aura, en de FCB verovert mensen met mooi, technisch voetbal. Madrid staat bekend om een gebrek aan raffinement en moet het veel meer hebben van inzet. Zij geven nooit op.”

Madrid kan rekenen op de steun van 80.000 fans, een paar honderd Catalanen zullen onzichtbaar en onhoorbaar zijn in een kolkende witte massa. „Een eigenaardigheid van de Spaanse voetbalcultuur”, stelt Ortego vast. „De mensen hier gaan niet naar het stadion van de rivaal, in hun heiligdom waag je je niet.” Voordeel is dat er vrijwel nooit vechtpartijen zijn geweest. Maar El Clásico mist de sfeer van Manchester-Liverpool of Inter Milan Tegen AC Milan waar supporters tegen elkaar inzingen. Eigenlijk vind ik dat het mooiste.”