Tv vaak toonzaal van magisch realisme

opinie ‘Profiel’, de serie waarin meestal vooraanstaande landgenoten worden geportretteerd, heeft al een aardig archief opgebouwd. Sinds de KRO, IKON en de Humanistische omroep in 2002 met het biografieënprogramma begonnen, werden tal van prominenten geschetst. Soms zonder dat de hoofdrolspeler daar zelf aan meedoet, regelmatig ook met enthousiaste deelname van de uitverkorene. Dirk Scheringa is typisch iemand voor de laatste categorie.

De topman van DSB (Dirk Scheringa Beheer) doet wel of hij heel gewoon en bescheiden is, maar die rol speelt hij altijd net iets te gretig. Is ook moeilijk vol te houden, natuurlijk, je gewoon voordoen terwijl je ongewoon bent.

Ik bedoel: wie is er niet begonnen met belastingformulieren invullen op zolder om daarna eigenaar te worden van een bijna monopolistische kredietbank, een voetbalclub die landskampioen gaat worden en een museum waarvan het nieuwe onderkomen groter zal zijn dan ‘het Van Gogh’? De ex-directrice van Scheringa’s magisch-realistische toonzaal zei het in ‘Profiel’ treffend: ,,Je ziet wel de voorzitter van AZ die een kopje koffie met Louis van Gaal drinkt. Dat is voor hem dan misschien wel normaal, maar voor ons gewone mensen natuurlijk niet.”

Veel voegt ‘Profiel’ over het algemeen niet toe aan wat we al weten. Dat gewoon willen zijn, die liefde voor antroposofische architectuur, de kunstverzamelwoede, de drang om de beste te willen zijn en de boerenslimheid om dat doel te bereiken; we wisten dat wel van Dirk Scheringa. De uitzendingen zijn daarom vooral tijdloze naslagwerken. Handig om te bewaren. Wel leerden we van Scheringa dat een zelfportret ook door een ander gemaakt kan worden. ,,De Italiaanse schilder Martinelli maakte een zelfportret van ons.”

Ook had maakster Doesjka van Hoogdalem enige actualiteit geïntegreerd met de kredietcrisis. Willem Middelkoop - altijd maar weer Willem Middelkoop - zei dat bankiers die beweren dat ze van de malaise geen last hebben, liegen. Scheringa: ,,Wij hebben voordeel bij de kredietcrisis.”

Crisis was het ook bij de vier gezinnen die besloten mee te doen aan het NCRV-programma ‘Family matters’. De ouders zaten dusdanig met een probleempuber in de maag dat ze best met filmploeg en al wilden afreizen naar de Pyreneeën, alwaar coach Keith Bakker de boel begeleidt met een grappig Amerikaans accent en tegen de achtergrond van een met stoelen gooiende meid van 15. Nogal treurige televisie, dit.

De bedoeling lijkt: pubers weer in het gareel krijgen waarna de gezinnen weer in harmonie verder kunnen. De bedoeling is: emotie en sensatie-televisie maken, waarbij het niet gelijk oversteken is (ouders wanhopig, televisie profiteert likkebaardend).

Als het de NCRV zo menens is met onze ‘family matters’ waarom beginnen ze dan geen bureau voor maatschappelijk werk? Zolang geen omroep dat doet - want het is lang niet alleen de NCRV - zijn ze bij ons aan het verkeerde adres met die gesuggereerde oprechtheid. Voor magisch realisme gaan we wel naar Spanbroek.