Krantenwereld in greep speculaties

Het krantenlandschap kan spoedig drastisch veranderen. Veel kranten kunnen een nieuwe eigenaar krijgen, als de speculaties waar zijn.

Centraal staat de komende weken de vraag wat er gebeurt met PCM, de uitgever van onder meer Trouw, de Volkskrant, NRC Handelsblad en (deels) het AD. PCM moet zijn schuldenlast, nu netto 120 miljoen euro, snel zien terug te brengen tot 50 miljoen of minder. Daarom spreekt het concern al enige tijd met de Persgroep over de verkoop van het AD aan dit Belgische bedrijf, dat al Het Parool bezit. Het AD is nu nog voor ruim een derde in handen van Wegener, zodat deze grootste uitgever van regionale dagbladen ook betrokken is bij de hervorming van het vaderlandse perslandschap.

Wegener zelf is eigendom van het Britse Mecom, dat in grote financiële nood verkeert. Als de verkoop van het belang in het AD niet genoeg oplevert, zal Mecom waarschijnlijk heel Wegener moeten afstoten.

Het laatste lijkt waarschijnlijk. Verkoop van het AD-belang van PCM is daarnaast ook bij lange na niet genoeg om de schuld van PCM voldoende te verkleinen. Dus wordt, zoals Trouw een maand geleden al meldde, ook gesproken over de overname van geheel PCM door De Persgroep.

Dat levert echter een te grote concentratie op de Nederlandse dagbladmarkt op. Volgens de nieuwste berichten zou De Persgroep daarom met HAL (ontstaan uit de vroegere Holland Amerika Lijn) spreken over de verkoop van NRC Handelsblad. HAL bezit al Het Financieele Dagblad (FD), zodat ook die titel nu betrokken raakt bij het kranten-kwartetten.

Het is geen geheim dat NRC Handelsblad eigenlijk niet meer in één concern wil zitten met de Volkskrant. Binnen PCM kunnen de twee titels onvoldoende met elkaar concurreren, meent de NRC-redactie. Dus lijkt een opsplitsing waarbij de NRC naar één eigenaar gaat en de overige titels van PCM naar een andere, een logische zet.

De betrokken bedrijven hullen zich in stilzwijgen, met als gevolg dat er sinds donderdag druk over de bovenstaande oplossing wordt gespeculeerd. Aan de oplossing kleven echter een paar grote bezwaren. Om te beginnen zou NRC Handelsblad in één concern komen met Het Financieele Dagblad, en die twee zijn zo mogelijk nog sterker elkaars concurrent dan NRC en de Volkskrant dat al zijn. Het FD is veel kleiner dan NRC Handelsblad, maar wel succesvol. Ook heeft het FD via BNR een geslaagde sprong naar de radio gemaakt. Die krant uitbreiden met of inruilen voor een NRC met problemen ligt niet voor de hand.

Anderzijds is De Persgroep als eigenaar van belangrijke Nederlandse dagbladen ook niet zonder meer logisch. Den Haag heeft oud-minister en voorman van de Nederlandse bouwsector Elco Brinkman net opgedragen om steun aan de dagbladen te onderzoeken. Op korte termijn kunnen er vele miljoenen beschikbaar komen. Met dat geld moet de journalistieke kwaliteit worden gesteund. De Persgroep is een echt financieel gedreven bedrijf. Het eerste dat het na de overname van kranten doet, is kosten besparen door een groot deel van de journalisten te ontslaan. Dat strookt niet bepaald met het Haagse streven naar kwaliteit.