De crisis te lijf door slimmer te werken

Hoe hou je je bedrijf op de been in de crisis? Mkb-onderneming Vostermans uit Venlo zoekt het in sociale innovatie oftewel slimmer werken.

Trots is Vostermans Tooling & Prototyping dat het weer de mal mag maken voor de zonneauto Nuna 5. De Nuna 4, ook gebouwd in samenwerking met het bedrijf uit Venlo, won in 2008 de wereldrace in Australië. Het is goed nieuws in sombere tijden. Want het innovatieve bedrijf, dat onder meer prototypes en modellen produceert, voelt de crisis. Net als bij de twee andere onderdelen, een productiebedrijf voor ventilatoren en de aluminiumgieterij.

De vraag naar zijn producten neemt af. Het personeelsbestand (250) is inmiddels met 25 arbeidsplaatsen ingekrompen. Werknemers met tijdelijke contracten moesten weg. „Vaak met pijn in het hart, omdat het goeie en betrouwbare werknemers zijn”, vertelt personeelsmanager Geert Vergeldt. Tot halverwege vorig jaar kostte het nog enorme moeite om geschikt personeel te krijgen en te houden.

Dankzij de goede naam van Vostermans in de regio lukte dat toen. Er is Vergeldt veel aan gelegen die naam hoog te houden. Het bedrijf heeft de werknemers daarom niet zomaar laten vertrekken. Het blijft contact met hen onderhouden en bij terugkeer is er een financiële aanvulling om het werkloos zijn te verzachten. „Het is een investering. Je laat zien dat je de medewerkers waardeert en hoopt dat ze terugkeren als het werk aantrekt.”

Vostermans kwam niet in aanmerking voor werktijdverkorting omdat de orders bij de producent geleidelijk afnemen en het in de winter in de ventilatorenfabriek altijd rustiger is. Er is daarom gezocht naar creatieve maatregelen om te voorkomen dat meer personeel moet vertrekken. Begin februari is het hele personeel bijeengeroepen om te praten over de crisis.

Vergeldt: „Zorgvuldig communiceren is belangrijk. We hebben verteld dat werknemers op ons kunnen rekenen en wat we nu van hen verwachten.” Ze werken nu zeven uur per dag, de rest komt in een zogeheten urenbestand. Die gespaarde uren kan het bedrijf inzetten als er straks meer werk is. „’s Zomers trekt de vraag naar ventilatoren aan. Meestal huren we dan vakantiewerkers en uitzendkrachten in. Straks kunnen we het af met eigen mensen”, schetst de personeelsmanager.

Kostenbesparing staat hoger in het vaandel. Klussen die anders worden uitbesteed, gebeuren nu in eigen beheer. Verbeterprojectgroepen zijn opgestart. Het beteugelen van ziekteverzuim heeft extra aandacht. Vergeldt zette al eerder een eigen, succesvol systeem op met nadruk op preventie. „Andere bedrijven leunen sterk op arbodiensten en bedrijfsarts. Wij managen ons ziekteverzuim zelf. Bij ons is er intensief contact tussen de werknemer en werkgever. Zit iemand niet lekker in zijn vel, dan moeten we aan de slag. Ook bij psychosociale problemen, zoals een scheiding of financiële moeilijkheden, springen we in de bres.” Gemiddeld ligt het verzuim nu op 3,4 procent, in de aluminiumgieterij op slechts 2,2 procent.

Speerpunt in het sociaal beleid is ook de samenwerking en het delen van kennis met andere bedrijven en het onderwijs. „De basis is om vanuit Nederland te kunnen blijven ondernemen”, zegt Vergeldt. Met vijftien andere ondernemingen is Vostermans actief supporter van het Technasium van College den Hulster om jongeren in een vroeg stadium enthousiast te maken voor techniek. Er is een nauwe band met de praktijkschool ’t Wildveld in Venlo om lagergeschoolde jongeren kennis te laten maken met het gieterijvak. Eigen medewerkers worden vrijgemaakt voor begeleiding.

Zelf zal Vergeldt de term ’sociale innovatie’ niet snel gebruiken. „Het is gewoon onze manier van sociaal en slimmer werken.”