NS-conducteur kan zien waar reiziger de bus nam

amsterdam –- De NS kunnen aan de hand van de ov-chipkaart zien wie de metro, bus of tram neemt.

Bij het uitlezen van de kaart hebben conducteurs toegang tot de laatste tien transacties van de reiziger. Dus ook die van andere ov-bedrijven, als het Amsterdamse GVB. Dat blijkt uit onderzoek van deze krant en Webwereld.

Conducteurs controleren sinds kort met een zakcomputer de geldigheid van abonnementen en kortingskaarten. Die NS-pasjes zijn tevens ov-chipkaarten waarmee straks, als het systeem landelijk is ingevoerd, reizen betaald kunnen worden. De controleur kan zien op wiens naam de pas staat, om wat voor een abonnement het gaat, wat het saldo is en wat de laatste tien transacties waren.

Navraag bij conducteurs leert dat de transacties gecodeerd zijn; iedere code staat voor een station of halte. Conducteurs zouden werken aan een eigen lijst waarop codes zijn gekoppeld aan bestemmingen. „Enkele ken ik al uit mijn hoofd. Zo weet ik dat u de metro op Amsterdam Centraal hebt gepakt. Aan de prijs zie ik waar u bent uitgestapt, namelijk op de Nieuwmarkt”, zei een NS-conducteur desgevraagd tegen een verslaggever van Webwereld. „Die code is nu dus ook geen geheim meer.”

Volgens de NS mogen medewerkers alleen reisgegevens opvragen als de klant daarom vraagt. Abonnementen van andere vervoerders zijn niet leesbaar, laat de NS aan Webwereld weten.

Het College Bescherming Persoonsgegevens (CBP) was niet bereikbaar voor een reactie. Eerder zei het CBP dat vervoerders de reisgegevens van eigen klanten uitsluitend mogen gebruiken voor eigen doelen.

De Tweede Kamer houdt morgen een hoorzitting over de ov-chipkaart. Over de kaart is de laatste jaren veel te doen geweest. De ov-chip is onveilig, tegenstanders twijfelen eraan of het nuttig is om reisgegevens zeven jaar lang te bewaren en de totale kosten van het project zijn nog steeds in nevelen gehuld.

De Kamer wil daarover de vervoersbedrijven en het CBP horen.