Israël wacht regering van verlamming

De verkiezingen in Israël zijn volgens peilingen geëindigd in een overwinning voor Tzipi Livni. Een regering vormen kan ze waarschijnlijk niet.

Opnieuw heeft Israël verdeeld gestemd met als resultaat een winnaar, Tzipi Livni van Kadima, die waarschijnlijk niet in staat is een regering te vormen. En met een verliezer, Benjamin Netanjahoe van de rechtse Likoed, die nog altijd de beste kansen heeft op het premierschap.

Wekenlang ging Netanjahoe aan kop in de peilingen, maar Livni kroop de afgelopen dagen steeds dichterbij. Gisteren op verkiezingsdag sloeg ze haar slag en haalde ze hem in, tenminste als de peilingen en eerste uitslagen juist blijken te zijn. Volgens alle drie de televisie-zenders had zij met 29 à 30 zetels een voorsprong van twee zetels op Netanjahoe.

De rechtse anti-Arabische partij van Avigdor Lieberman – en dat is misschien de meest betekenisvolle uitslag van deze verkiezingen – eindigde als derde met 14 tot 16 zetels. De Arbeiderspartij van Ehoed Barak stond gisteravond op 13 zetels, een historisch dieptepunt voor een partij die jarenlang de toonaangevende beweging in Israël was en nu zelfs geen schim van zichzelf meer is.

Toch waren de vreugdekreten in het hoofdkwartier van Kadima voorbarig. Ten eerste is het al voorgekomen dat gedurende de nacht de uitslagen een ander beeld geven. President Sjimon Peres vierde ooit als lijsttrekker van de Arbeiderspartij op verkiezingsavond de overwinning om de volgende ochtend wakker te worden met Netanjahoe als premier.

Maar belangrijker, de uitslagen tonen een overwinning van het rechterblok, dat bij elkaar over minstens 62 van de 120 zetels beschikt. Het betekent dat Kadima, een partij van het midden, zelfs samen met alle partijen ter linkerzijde, niet in staat is een rechtse regering te blokkeren.

Stonden de verkiezingen in Israël al in het teken van de onzekerheid, van twijfel van de kiezer over alles – de politiek, de politici, en dreigende gevaren als de Iraanse bom – dan versterken de (voorlopige) uitslagen die onzekerheden. De formatie kan lang gaan duren met als uitkomst opnieuw een wankele regering van rechts, waarbij bij voorbaat enig vredesproces met de Palestijnen is uitgesloten. Een aanvaring met Washington lijkt dan onvermijdelijk. Het alternatief – dat Netanjahoes voorkeur heeft – is een regering van nationale eenheid van de grote partijen. Maar ook dat is een regering die, net als vele van haar voorgangers, al snel verandert in een regering van nationale verlamming.