Kind van een kromme boom

Elizabeth Ayoub is de ster van de derde World Sessions-toer. Hoewel woonachtig in Miami, omschrijft zij zichzelf steeds als Libanese.

’Ik ben niet de nieuwe Shakira!’ De Venezolaans/Libanese zangeres Elizabeth Ayoub is gedurende het gehele gesprek de beminnelijkheid zelve geweest. Maar dat verandert op het moment dat de vergelijking die de pers regelmatig tussen haar en Shakira maakt ter sprake komt.

Met nauw verholen ergernis somt ze de verschillen op tussen haarzelf en de Colombiaans/Libanese Shakira. „We hebben allebei een gemengde Latijns-Amerikaans/Libanese achtergrond, maar verder zijn we zó verschillend”, legt ze over de telefoon vanuit haar woonplaats Miami uit. „Ten eerst spreek ik Arabisch, zij niet geloof ik. Ten tweede hebben we totaal verschillende zangstijlen en maken we geheel andere muziek. En ik kan ook buikdansen, maar zal dat nooit in een show gebruiken. Het hoort niet bij mijn muziek.”

En inderdaad zijn er muzikaal weinig overeenkomsten tussen het werk van Ayoub en Shakira. Waar de latinster internationaal grote hits heeft gescoord met haar cross-over van westerse en Arabische pop, past Ayoub meer in de singer-songwriter-traditie. Ayoubs songs, in het Frans, Engels, Spaans en Arabisch, vallen het best te omschrijven als ingetogen luisterpop, voorzien van Arabische en latinaccenten. „In mijn muziek zijn altijd verschillende hoofdrolspelers. Bij de melodie gaat het tussen de ud (Arabische luit/red.) en de gitaar. In de ritmesectie draait het om de wisselwerking tussen Arabische en latin percussie-instrumenten.”

Volgens de 34-jarige muzikante is de Arabische muziek in de loop der jaren echter wel een steeds grotere rol in haar songs gaan spelen. Dat heeft volgens Ayoub te maken met de complexiteit van de klassieke Arabische muziek. „Als kind luisterde ik veel naar westerse klassieke muziek en naar Arabische singer/songwriters als Marcel Khalife. Maar ik draaide ook alle muziek die mijn broers en zussen leuk vonden, zoals Simon and Garfunkel, Cat Stevens en Barbra Streisand. Pas als volwassene dook ik in de klassieke Arabische muziek. Fairuz, Oem Khalsoem, Farid al-Atrash en Mohammed Abdel Wahab, daar luister ik nog steeds naar. Er zijn wel moderne Arabische zangers die ik leuk vind, zoals Najwa Karam. Maar die cd’s leen ik wel van mijn schoonzus, ik koop ze niet. Wat zo mooi is aan de klassieke Arabische muziek, is dat je er veel van kunt leren. Het is veel rijkere muziek dan de hedendaagse Arabische pop. Van Abdel Wahab leerde ik bijvoorbeeld veel over vocale techniek en ademhaling.”

Om haar bewering kracht bij te zetten zingt ze een perfect klinkende strofe uit een klassieker over de telefoon. Om daarna te vervolgen: „Ik gebruik de Arabische zangtechniek nog niet heel veel in mijn songs. Maar hoe meer ik erin doordring, hoe meer ik het ga gebruiken.”

Ayoub werd in de Venezolaanse hoofdstad Caracas geboren als jongste dochter van Libanese immigranten. Inmiddels woont de zangeres in Miami, maar toch omschrijft ze zichzelf steevast als Libanese. „Ik noem mezelf Libanees omdat ik een Libanese opvoeding heb gehad. Hoewel we in Venezuela woonden, waren onze harten en zielen altijd in Libanon. En ofschoon ik in Venezuela naar een Amerikaanse school ging en nu al jaren in Amerika woon, identificeer ik me niet met de Amerikaanse lifestyle. Ik houd er niet van, vind het leven hier te oppervlakkig en geïsoleerd. Ik ben hier terechtgekomen omdat al mijn broers en zussen er wonen, maar zal hier zeker niet mijn hele leven willen wonen.” „In het Midden-Oosten gaat het erom samen met je familie een goede tijd te hebben. In de Verenigde Staten willen mensen 24 uur per dag geëntertaind worden en komen ze alleen bij elkaar als het moet.”

Ondanks haar liefde voor Libanon ziet Ayoub zich niet permanent neerstrijken in dat land. „Ik heb er kortere periodes gewoond, maar het is een disfunctioneel land. Door de geschiedenis en de oorlogen functioneert het niet op een normale manier. Libanon is als een boom die door de wind krom is gegroeid. De Libanezen zijn echte overlevers, ze slagen erin ondanks alles gelukkig te zijn en houden picknicks onder de boom en klimmen erin. Maar het neemt niet weg dat de boom krom is.”

Door haar Libanese afkomst wordt Ayoub vaak gevraagd naar haar mening over de situatie in het Midden-Oosten. „Het is niet zo dat ik per se over het Midden-Oosten wil praten, maar mensen verwachten het als ze weten waar mijn roots liggen. Ze zijn nieuwsgierig hoe ik over de problemen van de regio denk, omdat in het Westen werd geboren, maar van oosterse afkomst ben.”

„Mijn enige doel is de regio in een wat ander licht te schetsen. Dat doe ik ook in mijn songs. Mijn trots is het nummer ’Ya oud’, dat is geïnspireerd op de oude Fairuz-liedjes. Het is een hommage aan de ud, de grootvader van alle snaarinstrumenten.”

Hoewel Ayoub benadrukt niet steeds over de problemen van het Midden-Oosten te willen praten, keert ze in de loop van het gesprek regelmatig terug op het onderwerp en heeft ze een uitgesproken mening over de pogingen van het Westen om in Arabische landen democratie op te leggen. „Wat westerse regeringen zich niet realiseren, is dat Arabieren geen democratie willen. We zijn een volk van stammen. We willen een goede leider die ons zegt wat te doen. Je kunt democratie niet opleggen. Het Westen is bang dat bij democratische verkiezingen de moslims aan de macht komen. Maar ik denk dat als de moslims eenmaal aan de macht zijn en het de mensen niet bevalt, ze hen wel weer zullen afzetten. Daarom zeg ik tegen het Westen: Laat het proces zijn beloop hebben.”

Beluister enkele songs op de site van Elizabeth Ayoub .