Doorrijden

opinie Dat er een sluimerende oorlog woedt tussen geharde atheïsten en diep gelovigen, je zou het bijna gaan denken als je op de snelweg het gaspedaal even loslaat.

Langs de A4 hebben de atheïsten zich achter hun billboard verschanst: „Er is waarschijnlijk geen god. Durf zelf te denken en geniet van het leven.”

Langs de A20 overzien de gelovigen het slagveld vanaf hun hoge reclamemast waarop de leus ’God is liefde’ staat geschreven. Moeten we ons per se bij een van die twee kampen scharen? Ik rij liever door. Ik wens niet verscheurd te raken door tegenstrijdige aannames die mij inpeperen dat God liefde is maar waarschijnlijk niet bestaat.

Er is al heel wat gediscussieerd over het woord ’waarschijnlijk’ dat de twijfel van atheïsten over Gods bestaan zou belichamen. Voor sommigen een teken van zwakte en verwarring. Ik zie dit anders. Rekening houdend met de gevoeligheid van gelovigen, lijken atheïsten de stelligheid van hun overtuiging hebben willen verzachten.

Het woord ’waarschijnlijk’ kan als een zuurstofbel fungeren voor allen die filerijdend op de A4 plots in hun boterham dreigen te stikken. Het woordje markeert daarmee de buffer tussen het recht op vrije mening en dat om te beledigen. Wel vrijuit spreken, maar niet pesten. Netjes van de atheïsten. Was het dan niet verstandig van de overkant om dezelfde voorzichtigheid te betrachten?

De leus ’God is waarschijnlijk liefde’ was respectvoller voor de niet-gelovigen en had beide kampen nader tot elkaar kunnen brengen. Overdreven? Ik ken genoeg atheïsten die een rode waas voor hun ogen krijgen als ze ’God is liefde’ horen of lezen. Mensen die met een handicap zijn geboren bijvoorbeeld, of door zwaar leed worden getroffen. Maar ook anderen die niets mankeren maar de stilte en afwezigheid van God hekelen, wanneer op deze planeet het bloed weer rijkelijk vloeit. ’Waarom is onze goede God doof?’ brulde een woeste Belgische pastoor ooit voor de camera’s, toen hij een mis ter gedachtenis aan de slachtoffertjes van Marc Dutroux moest leiden. Omdat, luidt het antwoord, God de vrije wil van de mens respecteert en uit principe niet intervenieert.

Maar ja, merken boze tongen op, toen Hij zich ooit wel de luxe permitteerde om in te grijpen, waren Zijn liefde en barmhartigheid soms ver te zoeken. De getraumatiseerde Abraham, die, op Zijn commando, klaarstond om zijn zoon te vermoorden zou hierover kunnen meepraten. En dat God Zijn volk van het faraonische juk wilde bevrijden is zeker nobel. Maar moesten daarvoor alle Egyptische eerstgeborenen om zeep? Je kunt hierover eindeloos van mening verschillen zonder voor een kamp te kiezen.

Wat dat betreft lijkt het alsof Trouw-columnist Suurmond een appeltje met atheïsten had te schillen naar aanleiding van hun bilboard. Hij haalde de slagers Stalin en Mao erbij en bombardeerde ze tot atheïstische leiders. Guilty by association, heet dit. Risicovol. Voor je het weet word je als christen met de talloze grote en kleine Mao’s geassocieerd die door de geschiedenis heen, in naam van God, hun naasten martelden, verbrandden, vierendeelden of onthoofdden.