De taliban hebben weinig reden om bezorgd te zijn

Hoe gaat het toch met de taliban in hun holen, hutten van klei en met drugsgeld gefinancierde villa’s? En waren ze blij met de komst van onze premier. Ik vermoed dat het bezoek van Richard Holbrook, die deze week ook door de regio reisde, hen minder koud laat. Samen met Obama’s veiligheidsadviseur Jones en de belangrijkste militaire commandant in de regio, generaal Petreaus, werkt hij aan een drastische ommezwaai van het Amerikaanse beleid. Jones stelde vorige week in München vast dat nog niet alles verloren is, maar dat de trends slecht zijn. Zo’n uitspraak moet de taliban goed doen.

In Uruzgan gaat het voor de taliban wat minder, ondanks de succesvolle zelfmoordaanslag die eerder deze maand in Tarin Kowt achttien politiemannen het leven kostte. In Uruzgan zijn taliban actief waarop delen van de bevolking zijn uitgekeken. Daardoor kunnen de Nederlanders redelijk effectief optreden en beetje bij beetje het vertrouwen van de bevolking winnen. Uruzgan is relatief rustig omdat het weinig betekent voor de talibanleiders. Soms lijkt het een uitrustgebied voor strijders uit de zuidelijke provincies die geen belang hebben bij confrontaties met Nederlanders.

De hoofdprijzen liggen voor de taliban elders in het land. Neem Kaboel, waar zij drie van de vier toegangswegen controleren en waar zij woensdag onder meer het ministerie van justitie bestormden. Of Kandahar, een stad van 500.000 inwoners die door 3.000 Canadese militairen wordt gecontroleerd. Door het gebrek aan mankracht kan ISAF niet voorkomen dat de taliban er grootschalige acties uitvoert. De hoofdweg tussen beide steden wordt door de taliban onveilig gemaakt. Door succesvolle aanvallen tegen strategische doelen raken de talibanleiders in een winning mood. Hun strategieverandering wordt nu nog nadrukkelijker zichtbaar door de recente aanvallen tegen de aanvoerlijnen van de Navo. Ongeveer vijfenzeventig procent van alle goederen wordt via Pakistan aangevoerd, vooral over de Kyberpas. Aanvallen tegen aanvoerroutes zijn beproefde tactieken om vijandelijke operaties ver in Afghanistan lam te leggen. Na talrijke aanvallen tegen depots in Pakistan, werd onlangs een brug opgeblazen waardoor de aanvoerroute niet meer kan worden gebruikt.

Ik denk dat de taliban met vreugde kennis maakten van het Kirgizische plan de Amerikaanse basis daar te sluiten waardoor hun logistiek nog verder onder druk komt te staan. Vervolgens zal hun gemoedstoestand verder zijn verbeterd toen zij vernamen dat de nieuwe Amerikaanse regering weinig op heeft met president Karzai. Het verhaal gaat dat toenmalige senator Biden ooit boos wegliep bij een diner omdat Karzai bij hoog en bij laag volhield dat er in zijn land geen corruptie is. De nieuwe Amerikaanse leiding vindt inmiddels dat hij de baas is van een narcostaat. Ook schrijven zij hem af omdat 85 procent van de Afghanen zegt hem niet te zullen herverkiezen.

Het humeur van de taliban kan helemaal niet meer stuk nu zij ongehinderd in het westen van Pakistan nieuwe vrijplaatsen kunnen creëren, vanuit Quetta hun operaties in het zuiden kunnen commanderen en eenvoudig Afghanistan kunnen binnenkomen omdat Navo-troepen langs de Pakistaanse grens goeddeels ontbreken.

Amerika moet en zal hier iets aan doen en ontkomt er niet aan, mogelijk in samenwerking met Pakistaanse veiligheidsdiensten het operatiecentrum in Quetta uit te schakelen. Dit, in combinatie met 30.000 Amerikaanse troepen extra in het zuiden van Afghanistan, prioriteit voor de opbouw van de Afghaanse politie en het Afghaanse leger en toenadering tot de gematigde taliban kan soelaas bieden. Maar er is geen magische formule.

Voorlopig werkt de tijd in het nadeel van de Navo. Nog een reden tot opgewektheid onder de taliban.