Ja, Obama kan. Maar dan moet hij wel willen

Uiteraard veel over Gaza in de internationale weekbladen – die zijn gedrukt pal voor, of net nadat de grondoorlog losbarstte.

’Disproportioneel’, noemt The Economist in een commentaar de Israëlische acties; de luchtacties, welteverstaan. „In zijn algemeenheid moet een oorlog drie tests doorstaan om gerechtvaardigd te zijn. Een land moet eerst alle middelen om zichzelf te verdedigen hebben uitgeput. De aanval moet in verhouding staan tot het doel. En moet redelijke kans maken om het doel te bereiken. Op alle drie van deze tests bevindt Israël zich op wankeler grond dan het wil toegeven”, betoogt het Britse blad.

Het klopt dat Hamas Israël heeft geprovoceerd met zijn raketten op Israëlische dorpen. Maar ook Hamas had enige reden zich geprovoceerd te voelen, al was de beweging ’dwaas’ om het op te nemen tegen een veel sterkere vijand, vindt The Economist. „Zelfs tijdens het nu verbroken bestand heeft Israël voorkomen dat humanitaire hulp meer dan druppelsgewijs de Gazastrook binnenkwam. (...) Hamas heeft het schieten hervat om Israël te dwingen tot een bestand op nieuwe voorwaarden, die zouden inhouden dat Israël de grenzen opent.”

Newsweek betoogt dat het belangrijk is om in het oog te houden dat er een oplossing voor het conflict bestaat: de tweestatenoplossing waarvoor de vorige Amerikaanse president Clinton zich in 2000 sterk maakte, en die er toen net niet kwam.

Kan Obama slagen waar Clinton, aan het eind van zijn ambtstermijn, faalde? Wel als hij doorpakt, en Israël durft te wijzen op fouten als zijn nederzettingenpolitiek en de huidige oorlog die 1,5 miljoen inwoners van Gaza het leven onmogelijk maakt, schrijft ex-adviseur van Washington Aaron David Millner in het blad . „Obama zal – net als ieder Amerikaanse president voor hem – de speciale band met Israël bewaren. Maar de dagen van Amerika’s exclusieve banden met komen wellicht tot een eind. De nieuwe regering moet zich hard opstellen, veel harder dan Bill Clinton of George W. Bush zij geweest, als het ernst wil maken met vredestichten”.

In het blad ook een beschouwing over een ’verliezer van de financiële crisis’: het milieu. De dalende olieprijzen zijn slecht nieuws voor investeerders in groene technologie, maar goed voor de sterk vervuilende kolenindustrie, schrijft het blad. Kolen worden nog veel goedkoper, terwijl die brandstof nu al veroorzaker is „van 40 procent van de CO2-emissies wereldwijd, de voornaamste oorzaak van klimaatopwarming.”

Ook The Economist staat stil bij het milieu, met een special van achttien pagina’s over de zee, die stijgt, vervuild raakt, overbevist is en bron is van territoriale conflicten over grondstoffen. Treurige feiten: jaarlijks vloeit 60 miljoen liter olie via Amerikaanse straten de zee in. Zware metalen, antibiotica en hormonen belanden in zeevissen, -zoogdieren en vogels. De Sovjet-Unie (en Rusland) heeft tussen 1958 en 1992 achttien kernreactors, sommige met splijtmateriaal, gedumpt in de Noordelijke IJszee.

Ook voor de oceanen kan Obama veel betekenen, bijvoorbeeld door de VN-Conventie voor het Zeerecht te ratificeren. 157 landen gingen de VS voor.