Gazprom draait kraan naar EU deels dicht

Gazprom vermindert de hoeveelheid aardgas voor de lidstaten van de Europese Unie met twintig procent. Dat heeft het staatsgasberijf maandag gezegd.

Verscheidene EU-lidstaten zeiden de gevolgen van de maatregel al te merken, Roemenië had het zelfs over een afname dertig procent. Toch klonken EU-medewerkers geruststellend en zeiden ze dat de consument niets te duchten heeft. Een EU-delegatie onder leiding van roulerend voorzitter Tsjechië reisde niettemin nog maandag naar Oekraïne. Voor dinsdag staat een bijeenkomst met vertegenwoordigers van het Russische gasbedrijf Gazprom op het programma.

Woordvoerder Ferran Taradellas van de Europese Commissie eiste in Brussel 'een onmiddellijke oplossing in de handelsstrijd tussen Rusland en Oekraïne en volledige hervatting van de gasleveranties'. Hij zei dat de delegatie druk op beide partijen zal uitoefenen om aan de onderhandelingstafel plaats te nemen.

Gazprom stopte per 1 januari de levering aan Oekraïne vanwege een prijsconflict en onenigheid over schuldaflossing. Het bedrijf beloofde tegelijkertijd de Europese consument voldoende gas door Oekraïne te blijven pompen.

Gazprom-CEO Aleksei Miller kondigde echter maandag een reductie aan van 65,3 miljoen kuub, ongeveer twintig procent van de dagelijkse hoeveelheid. De reden is dat Oekraïne die hoeveelheid heeft gestolen, zei Miller op een persconferentie met premier Vladimir Poetin. Miller zei dat de reducties dagelijks worden vastgesteld in overeenstemming met de hoeveelheid gas die Oekraïne aftapt.

Ongeveer tachtig procent van de Russische gasleveranties aan de EU gaat via pijpleidingen die door Oekraïne lopen. Gazprom levert ongeveer een kwart van het aardgas dat in de EU wordt gebruikt.

De Oekraïense autoriteiten ontkennen gas af te tappen. Zij zeggen echter ook dat Gazprom niet de 25 miljoen kubieke meter 'technisch gas' verstrekt die als brandstof nodig is voor het pompen van het gas in westelijke richting. Dus is op 25 miljoen kuub gas beslag gelegd, aldus Kiev.

De Oekraïense regering zegt voldoende reserves te hebben voor weken. Maar zij waarschuwt dat bij een aanhoudende crisis de levering aan de EU-lidstaten kan worden verstoord.

Het conflict leidde ertoe dat in het weekeinde verscheidene EU-lidstaten, waaronder Hongarije, Roemenië, Polen, Bulgarije en Slowakije, melding maakten van een afname van de druk in de gasleidingen uit Oekraïne. Roemenië liet weten dertig procent minder gas te ontvangen, Hongarije twintig procent, Polen elf procent en Bulgarije -voor negentig procent afhankelijk van Russisch aardgas- vijftien procent. Duitsland zei niet minder gas te ontvangen.

Taradellas zei dat de EU geen standpunt wil innemen in het Russisch-Oekraïense conflict. "De controle over de gasleveranties tussen Rusland en Oekraïne is een zaak van beide landen, niet van de Europese Commissie", zei de woordvoerder. Hij benadrukte dat de EU-burgers voorlopig niets zullen merken van het conflict. De reservevoorraden zijn ruim voldoende.

Het conflict escaleerde zondag doordat Gazprom de aardgasprijs voor Oekraïne verhoogde van 418 naar 450 dollar per kubieke meter. Het Oekraïense staatsgasbedrijf Naftogaz beschuldigde Gazprom ervan helemaal geen oplossing te zoeken voor het geschil. Het beloofde de prijs die Rusland moet betalen voor het gebruik van het Oekraïense gasleidingstelsel navenant aan te passen.