Israëls logica zegt Hamas weinig

Terwijl Israël en Hamas raketten en dreigende taal uitwisselen, lijken onderhandelingen over een bestand in een vergevorderd stadium te zijn.

Israël heeft gedreigd met een ’disproportionele’ reactie, nadat gisteren zo’n tiental raketten en mortiergranaten vanuit de Gazastrook zijn afgevuurd. Een eerste Israëlische tegenaanval, gisteravond, trof volgens ooggetuigen enkele lege caravans in het dorp Moegraka, die in gebruik waren door de politie. Israël heeft ook bewoners in buurten in Rafah en Khan Joenis, in het zuiden van Gaza, opgeroepen te vertrekken.

De zender Al-Arabia meldde dat Hamas heeft ingestemd met Egyptische voorstellen voor een bestand voor de duur van een jaar. Dat zou donderdag van kracht worden– ruim twee weken nadat Israël eenzijdig een bestand had afgekondigd en zijn troepen had teruggetrokken na een offensief van 22 dagen.

Bij de indirecte onderhandelingen, met Egypte als bemiddelaar, eist Israël een einde aan de bewapening van Hamas via de smokkeltunnels bij de grens met Egypte. Hamas eist een einde aan de Israëlische blokkade van Gaza: dezelfde eisen als voor de Israëlische inval. De partijen zouden nu instemmen met terugkeer naar een regeling uit 2005, waarbij ook het Palestijnse Gezag van president Abbas toezicht houdt bij de grens tussen Egypte en Gaza.

Als dat klopt, zou dat een opening kunnen bieden voor verzoeningsgesprekken tussen de Palestijnse rivalen. Technici van het Amerikaanse leger zijn in Egypte om bodemradarapparatuur te installeren die smokkeltunnels kunnen ontdekken.

Intussen zijn Hamas en Israël in een strijd verwikkeld over de vraag wie overwinnaar is. Israël stelt met zijn keiharde optreden zijn afschrikkingskracht te hebben hersteld, waardoor Hamas niet snel weer geneigd zal zijn Israël met raketten te bestoken. Maar de Hamasleiders tonen met de huidige ’salvo’s’ dat zij zich weinig aantrekken van die Israëlische logica. Precies daarom zijn de Israëlische leiders vastbesloten die aanvallen niet onbeantwoord te laten. Een week voor de verkiezingen groeit slechts de kritiek op de regering die de strijd ’te vroeg’ heeft gestaakt. Elke raketaanval levert de rechtse partijen, die toch al op een verkiezingsoverwinning afstevenen, nog meer zetels op.

Maar Hamas kan ook prat gaan op politieke winst, zoals de diplomatieke crisis tussen Israël en Turkije naar aanleiding van de strijd in Gaza. Daarnaast hopen Palestijnse zegslieden dat een mogelijke rechtszaak in Spanje tegen Israëlische leiders op beschuldiging van oorlogsmisdaden, tot nog meer aanklachten zal leiden. De aanklacht in Spanje betreft een zaak uit 2002, toen Israël een Hamasleider liquideerde en daarbij veertien burgers doodde.

In de Arabische wereld worden intussen tal van inzamelingsacties gehouden voor Gaza, hetgeen tot een felle strijd heeft geleid tussen Hamas en het Palestijns gezag van president Abbas over de vraag wie de beschikking gaat krijgen over al die gelden, en wie zich kan opwerpen als degene die Gaza herbouwt. Hamasministers zijn de afgelopen dagen al de wijken ingetrokken om daar cheques uit te delen om de eerste nood te lenigen.