Betuwelijn: wel treinen, geen goederen

Drie op de vijf goederentreinen staan inmiddels stil vanwege de recessie in Duitsland. Toch rekent de Betuweroute op groei.

Bij goederenvervoerder Railion regent het annuleringen. In december is de vraag naar wagons met meer dan de helft afgenomen. Railion neemt bijna tachtig procent van het goederentransport in Nederland voor zijn rekening. „Tot en met september zag het er goed uit”, zegt een woordvoerder. „Sindsdien zit de klad er stevig in.”

Hij noemt Corus als voorbeeld. „Wij rijden voor de Brits-Nederlandse staalfabrikant naar eindgebruikers in Duitsland, voornamelijk de auto-industrie. Terug uit Duitsland nemen we kalk mee naar IJmuiden dat wordt gebruikt bij de productie van staal. Sinds het bedrijf een van de twee hoogovens sloot omdat de vraag is afgenomen, is het aantal treinen bij Corus ook met de helft gedaald.”

Spoorbeheerder ProRail heeft nog geen precieze cijfers maar bevestigt dat er beduidend minder goederentreinen rijden dan voorheen. ProRail is verantwoordelijk voor de goederendienstregeling op het hele spoornet, met uitzondering van de Betuweroute.

Die laatst genoemde spoorlijn wordt bestierd door Keyrail. Volgens directeur Cees Tommel is de Betuweroute immuun voor de economische crisis. De exploitant rekent voor 2009 op een groei van tien procent. Onrealistisch? Helemaal niet, meent Tommel. „We hebben de groeicijfers voor dit jaar naar beneden aangepast.” Vorig jaar ging Keyrail nog uit van 350 treinen per week in 2009. Nu, in de nieuwe dienstregeling, is sprake van 250 treinen. Tommels schat dat er eind dit jaar wekelijks 50 treinen meer rijden dan nu.

Het beeld van Keyrail strookt niet met de praktijk van Railion. De hoofdgebruiker op de Betuweroute zegt drie op de vijf goederentreinen te schrappen vanwege de verminderde vraag naar laadruimte. Railion is goed voor ruim driekwart van alle transport op de ’spoorsnelweg’ tussen de Duitse grens en de Rotterdamse haven. Keyrail denkt de leemte op de Betuweroute op te vullen met vervoerders die nu nog via Brabant naar Duitsland rijden.

De Betuwelijn-exploitant krijgt nog een hele kluif aan het vinden van andere klanten. Geen enkele spoorvervoerder is immuun voor de recessie. Zeker nu de vraag naar vooral kapitaalintensieve goederen als machines en auto's nagenoeg is weggevallen, goederen die hoofdzakelijk per spoor worden vervoerd.

De Duitse moeder van Railion, Deutsche Bahn, luidde eind december als een van de eerste vervoerders in Duitsland de noodklok. Het aantal klanten is met meer dan veertig procent teruggelopen, meldde topman Mehdorn. Deutsche Bahn heeft inmiddels voor zijn 28.000 werknemers werktijdverkorting aangevraagd. Dochter Railion overwoog hetzelfde in Nederland, maar voldeed destijds niet aan de voorwaarden van minister Donner, zo laat het bedrijf weten.