EU schrapt Iraans verzet van terreurlijst

De EU heeft de Iraanse verzetsgroep Moedjahedien Khalk van de terreurlijst moeten halen. Een rechterlijke uitspraak dwong de politici daartoe.

De Britten hadden vorig jaar al het voorbeeld gegeven, toen de hoogste Britse rechter bepaalde dat de Moedjahedien Khalq (MKO) ’zich niet met terrorisme bezig hield’ en dus van de terreurlijst afmoest. Europese rechters hebben de EU-ministers nu tot dezelfde maatregel gedwongen. MKO wil ook nog van de Amerikaanse lijst geschrapt worden.

De Iraanse groep, die sinds 1986 vanuit Irak opereert en daar met Saddam samenwerkte, stond op de lijsten vanwege aanslagen op (Iraanse) politici en burgers. De groep zegt in 2001 het geweld te hebben afgezworen, en sinds 2003 niet meer over wapens te beschikken. De Amerikanen namen die na de invasie van Irak in beslag en sloten de MKO-kampen op één na, Asjraf Kamp. Daar verblijven nog zo’n drieduizend mensen.

Van hen willen er driehonderd graag weg maar krijgen de kans niet, zegt Massoud Khodabandeh, een ex-lid dat in Londen een organisatie voor MKO-familieleden leidt. „Ik hoop dat door de EU-beslissing de UNHCR en het Rode Kruis met iedereen in Asjraf Kamp één op één kunnen praten. Alleen dan wordt duidelijk wie wil blijven, en wie niet.”

MKO is in de loop van de jaren van een verzetsorganisatie veranderd in een politieke sekte die dissidente leden gevangenzet en niet toestaat te vertrekken. In het kamp zouden ongeveer 950 leden verblijven die verblijfsvergunningen hebben voor EU-landen. Door de EU-beslissing kunnen ze nu makkelijker terugkeren, meent Khodabandeh.

Dat is van belang, omdat Irak al geruime tijd aandringt op het vertrek van MKO. De Iraakse grondwet staat verzetsgroepen niet toe te opereren vanaf Iraaks grondgebied. Vorige week meldde een Iraakse woordvoerder vanuit Teheran dat het kamp binnen twee maanden dicht zou moeten. Er zouden afspraken met Iran zijn over de terugkeer van MKO-leden. Dat is inmiddels tegengesproken, maar dat Bagdad het kamp wil sluiten staat vast.

Europese politici vrezen dat het van de terreurlijst schrappen van MKO de gesprekken met Teheran over bevriezing van uraniumverrijking zal bemoeilijken. De Amerikanen hebben de Moedjahedien onder president Bush gebruikt als drukmiddel tegen Iran. Als de groep uiteenvalt en Irak verlaat, verdwijnt dat middel. Dat verklaart berichten, die ook Khodabandeh hebben bereikt, dat Bagdad onder Amerikaanse druk het kamp zou willen verhuizen naar de Koerdische regio. De leiding en anderen die bij uitzetting vervolgd kunnen worden, zouden in de Kandilbergen worden ondergebacht, waar ook de Koerdisch-Iraanse afdeling van de PKK, Pjak, actief is.