Irak-besluit kabinet kreeg geen applaus in 2003 opinie

De politieke steun aan de inval in Irak werd zes jaar geleden kritisch ontvangen. Een overzicht van krantencommentaren van destijds.

Het standpunt van de Nederlandse regering ten aanzien van een militaire actie tegen Irak getuigt van een maximale vrijblijvendheid. Politiek wordt een eventueel ingrijpen gesteund, maar militair niet.

Nederland neemt hiermee een uitermatig schimmige positie in. Het uitspreken van politieke steun, maar het tegelijk onthouden van militaire steun leent zich voor allerlei semantische discussies. Dat zal conform de Nederlandse traditie de komende dagen dan ook wel gebeuren.

De plaats van Nederland in het internationale krachtenveld was al zeer bescheiden. Na de vlees-noch-vis-verklaring van gisteren is deze verder afgezakt tot onbetekenend.

NRC 18 maart 2003

Nu trekken de Amerikanen en Britten alleen ten strijde, zonder mandaat van de Veiligheidsraad. Daarom kan deze oorlog niet worden gesteund. Als het gaat om een nieuw en omstreden instrument als een preventieve oorlog, is legitimatie door het hoogste internationale orgaan noodzakelijk.

Door het schisma wordt grote schade toegebracht aan het vlechtwerk van internationale instellingen. Hopelijk volgt er een snelle Amerikaanse overwinning. Niet alleen omdat Saddam Hoessein nooit en te nimmer de lachende derde mag worden, maar ook om het lijden van het Iraakse volk niet langer te laten duren dan nodig is. Bovendien kan dan zo snel mogelijk worden begonnen met het repareren van de dramatische breuk in de internationale verhoudingen.

De Volkskrant 18 maart 2003

Op basis van argumenten die ten minste omstreden zijn, schaart het kabinet zich achter het besluit van de VS Saddam met militair geweld uit Bagdad te verdrijven. Vervolgens heeft het kabinet vastgesteld dat er in de samenleving, noch in de Tweede Kamer genoeg draagvlak is om de politieke steun ook in militaire bijstand tot uitdrukking te brengen. Als het draagvlak ontbreekt de krijgsmacht voor deze oorlog beschikbaar te stellen, is er ook geen grond voor het uitspreken van politieke steun. Het kabinet kiest voor een opportunistische lijn die in binnen- en buitenland geen enkele indruk maakt. Het laat andere landen de kastanjes uit de hete woestijn halen.

AD 19 maart 2003

Het is zonneklaar dat Bush c.s. de Veiligheidsraad terzijde schoof en dat hij daarmee de internationale rechtsorde een gevoelige klap toebracht. Dat had zo niet gemogen, het had zo ook niet hoeven te gebeuren; dat Amerika toch besloot om buiten de volkenorganisatie tot ingrijpen over te willen gaan, dient daarom veroordeeld te worden.

Moeten we het de Nederlandse regering kwalijk nemen dat zij zo halfhartig heeft gereageerd? Ja, omdat je uit de politieke steun weinig anders kunt afleiden dan dat deze regering het normaal vindt dat een land de Veiligheidsraad buitenspel zet.

Trouw 19 maart 2003

De VS zijn aan een oorlog begonnen waarvan de legitimiteit wordt betwist. Een spoedige nederlaag van Saddam is nu doel nummer één, ook als het moment voor militaire actie niet juist is en een volkenrechtelijk mandaat ontbreekt. Nederland kan, vanwege deze tekortkomingen, geen militaire steun verlenen en had er beter aan gedaan het uitspreken van politieke steun achterwege te laten, want politieke steun zonder militaire consequenties is in tijden van oorlog goedkoop.

Het Parool 20 maart 2003