Plan ligt klaar: Guantánamo in een jaar dicht

Een handtekening van president Obama ontbreekt nog, maar verder is het plan om Guantánamo Bay te sluiten gereed. De nieuwe regering liet gisteren het concept uitlekken. Een jaar nadat het besluit genomen is, moet het kamp op Cuba weer een gewone marinebasis zijn.

Voor die tijd moet nog wel beslist worden waar het heen moet met de nu ongeveer 245 ’vijandelijke strijders’ die er nog zitten. Een groot deel wordt door de regering niet echt als gevaarlijk beschouwd, maar op een verblijfsvergunning, wat critici van het detentiebeleid van de regering-Bush een terechte goedmaker zouden vinden, kunnen ze ook onder Obama vast niet rekenen. Als terreurverdachten lopen sommigen in hun eigen land de kans gemarteld te worden. Uitlevering schendt in dat geval hun mensenrechten.

De bereidheid van derde landen om gevangenen op te nemen is daarom cruciaal. Maar met hoeveel opluchting de nieuwe leider van de VS in veel landen ook ontvangen is, Guantánamo wordt veelal gezien als probleem van de VS zelf. Dat geldt bijvoorbeeld voor Nederland.

Portugal en Duitsland hebben zich eerder wel bereid verklaard tot opname. Maar in Duitsland bestaat daar alweer twijfel over: minister van binnenlandse zaken Schüuble (CDU) is het niet eens met het aanbod daartoe van minister van buitenlandse zaken Steinmeier (SPD). Gisteren voegde Zwitserland zich bij de landen die er wel over na willen denken.

Maandag kijken de ministers van buitenlandse zaken van de EU of ze één lijn kunnen trekken. Misschien is tegen die tijd ook duidelijk wat Obama denkt te doen met de gevangenen die hij gevaarlijk vindt, maar die bij een gewoon proces misschien zouden worden vrijgesproken, bijvoorbeeld omdat ze zijn gemarteld.