Akkoord over gas tussen Rusland en Oekraïne

Rusland en Oekraïne hebben een akkoord gesloten dat een eind zou moeten maken aan hun conflict over de levering van gas. Eerst zien, dan geloven, zegt de Europese Unie.

Het al weken durende gasconflict tussen Rusland en Oekraïne lijkt nu daadwerkelijk opgelost. Na tien uur onderhandelen kwamen de Russische premier Vladimir Poetin en zijn Oekraïense collega Joelia Timosjenko met een akkoord voor de dag dat het gas weer naar Oekraïne en Europa moet laten stromen.

Het definitieve contract tussen beide landen moet vandaag getekend worden, maar er werd gisteren nog druk aan gesleuteld. De Europese Unie reageerde daarom met enige reserves op de aankondiging. Er zijn in het conflict „al heel wat valse dageraden” geweest, stelde de Commissie.

Afgesproken is dat Oekraïne dit jaar 20 procent korting krijgt op de marktprijs van 450 dollar en in 2010 de dan geldende marktprijs betaalt. In ruil voor de korting van 20 procent ziet Oekraïne af van een verhoging van het tarief dat Rusland betaalt voor het transport van het gas door het Oekraïense leidingennet.

Als het contract vandaag wordt ondertekend gaat dinsdagochtend de gaskraan weer open, zei een woordvoerder van het Kremlin. Daarna duurt het zeker nog een dag voordat het aardgas de lange weg door Oekraïense pijpleidingen heeft afgelegd en in het koude Oost-Europa voor verwarming kan zorgen.

Rusland draaide de gaskraan voor binnenlands Oekraïens gebruik op 1 januari dicht, omdat Oekraïne een grote betalingsachterstand had en bovendien niet akkoord ging met de prijsverhoging voor Russisch gas. Sinds 7 januari pompt Rusland ook geen gas voor Europa meer door Oekraïne, omdat Kiev het volgens Rusland aftapt voor eigen gebruik. Oekraïne ontkent dat en zegt dat er te weinig druk op het net staat, omdat Rusland er te weinig gas inpompt.

Het lijkt erop dat vooral Oekraïne de verliezer is geworden van dit gasconflict. In 2008 betaalde Kiev nog 179,50 dollar per duizend kubieke meter gas. Eind vorig jaar weigerde Kiev de door Rusland voorgestelde verhoging naar 250 dollar, maar nu gaat het land 360 dollar per kuub betalen. Waarvan is niet duidelijk want de Oekraïense economie verkeert in een zware crisis. Verwacht wordt wel dat de gasprijs in de loop van het jaar enorm zal dalen. Ook is afgesproken dat Rusland pas volgend jaar hogere transportkosten aan Oekraïne hoeft te betalen. Over de uitstaande Oekraïense gasschuld van 600 miljoen dollar zeiden Poetin en Timosjenko overigens niets.

Volgens analisten hebben beide partijen schade opgelopen door het conflict. Ruslands reputatie als betrouwbare energieleverancier is beschadigd en de EU zal wellicht minder haast maken met de toetreding van Oekraïne, zei Ronald Smith, van de Alfa Bank in Moskou.