Aangetaste symbolen

opinie Laten we volmondig erkennen dat we ons hebben vergist. Toen Wilders’ Fitna vorig jaar werd uitgebracht ging een geeuw van verveling door de Nederlandse publieke opinie, moslims inbegrepen.

We vonden het met clichés opgebouwde filmpje een plak- en knipproductie die de verwachtingen niet waarmaakte. Moslims haalden in overgrote meerderheid de schouders op, officiële boycots op Nederlandse producten in moslimlanden kwamen er niet en het OM besloot Wilders niet te vervolgen. Big flop voor klein Fitna.

Toch besloot het Amsterdamse hof gisteren alsnog dat Wilders moet worden vervolgd voor discriminatie, aanzetten tot haat en het beledigen van groepen mensen. In de motivering van het hof speelt Fitna de voornaamste rol. De film, maar ook Wilders’ vergelijking van de Koran met Mein Kampf zijn voor het hof voorbeelden van Wilders’ ’meningsuitingen’ – ’eenzijdig’, vindt het hof – met ’sterk generaliserende formuleringen met een radicale strekking’.

Allemaal waar, maar of er ’sprake van haatzaaien’ is moet verder worden onderbouwd. Het hof vindt dat Wilders moslimgelovigen ’in hun religieuze waardigheid heeft aangetast’. Dat gebeurde door ’symbolen van het moslimgeloof aan te tasten’. Dat is nieuw voor mij: wie zware kritiek uit op die symbolen – de profeet of de Koran – kan nu voor discriminatie en haatzaaien worden aangeklaagd.

Ik mag voortaan niet schrijven dat Mohammed door te stelen en te moorden een dief en een crimineel was. Ook mag ik niet schrijven dat de passages in de Koran die oproepen tot het vermoorden van Joden en christenen, van dat boek een haatboek maken. Die ’symbolen’ zijn onaantastbaar. In Iran springen ze een gat in de lucht! Religiekritiek, althans wat moslims betreft, wordt hier te lande een gevaarlijke bezigheid.

Maar er zijn volgens het hof in het geval van Wilders verzwarende elementen: ’beledigende uitlatingen waarin een relatie met het nazisme wordt gelegd (door onder meer de Koran met Mein Kampf te vergelijken)’. Ach, die Tweede Wereldoorlog weer. Laat ik vooropstellen dat ik geen affiniteit heb met het grove taalgebruik van Wilders en zijn groteske vergelijkingen. Maar als het hof hem op linkse wijze met het nazisme pakt, zou het ook met terugwerkende kracht veel meer mensen moeten laten vervolgen.

Want WO II is in de Nederlandse traditie het voornaamste instrument om je tegenstander op een slinkse manier te vloeren. Laten we dan naast Wilders ook columnist Piet Grijs vervolgen (minister Ruding was Eichmann), Geert Mak (Hirsi Ali met de methoden van Goebbels) of Hans Dijkstal (beleid Verdonk en de gele sterren van de Holocaust). Om maar niet te spreken over al die schreeuwlelijkerds die aan Hitler en de Shoah memoreerde in anti-Israël demonstraties.

Na de Fitna-flop was het rustig op het Wilders-front. Door deze vervolging gaat het weer lekker naar een spannend kookpunt. Wilders aanhangers schuimbekten als bezetenen op internetfora en potentiële Wilders-stemmers melden zich uit woede aan. Dankzij klagers Spong en Lucas maar ook Bram Moskowicz, die SP’er Van Bommel heeft aangeklaagd, hebben advocaten, vermomd als censoren, de rol van de Kamerleden bruut overgenomen. Of het democratische debat hierdoor wordt bevorderd, waag ik te betwijfelen.