Ook groots miljardenplan biedt geen garanties voor werk en inkomen

Wie hoopte op een groots miljardenplan om de economische crisis te lijf te gaan: dat komt er voorlopig niet. Het kabinet heeft vrijdag gekozen voor een zuinig pakket van garanties en borgstellingen.

Die zijn bedoeld om de export weer op gang te brengen, corporaties in staat te stellen om onverkoopbare woningbouwprojecten over te nemen en de nieuwbouw van ziekenhuizen een zetje in de rug te geven. Werkgeversclubs VNO-NCW en MKB Nederland vinden dit veel te mager en ook van de FNV mag het ’pittiger’.

Waarom eigenlijk? Deze economische crisis is nog volop in ontwikkeling en zal ook Nederland flink raken. De Europese Commissie voorspelt twee procent krimp in 2009, zelfs nog ietsje meer dan de 1,9 procent voor de hele eurozone. Maar hoe dramatisch deze crisis uiteindelijk ook kan uitpakken, er is vooralsnog geen reden voor het kabinet om daar een al even dramatisch gebaar tegenover te stellen in de vorm van een miljardenverslindend steunpakket. Dat biedt geen enkele garantie op succes, terwijl het kabinet dan wel in een keer al zijn kruit verschiet.

Voor sommige maatregelen is het bovendien te vroeg. Neem het vrijgeven van het spaarloon: daarmee kan het kabinet beter wachten tot de koopkracht van de burger feitelijk achteruit holt. Voor dit jaar gaan de meeste werknemers er, crisis of niet, nog op vooruit. Extra koopkrachtmaatregelen zouden wel eens als enige effect kunnen hebben dat mensen geld oppotten op hun spaarrekening. En hoewel vele sectoren het moeilijk gaan krijgen, in bijvoorbeeld de bouwsector zullen de echte klappen pas volgend jaar vallen. Een niet te paniekerige, aftastende aanpak is daarom gerechtvaardigd: de meeste mensen zijn nog aan het werk.

Maar die dreigende massaontslagen komen er wel, en daar moet het kabinet tijdig op anticiperen via het naar voren halen van investeringen. Liefst investeringen van het soort waar Nederland de komende decennia mee vooruit kan: groen, duurzaam, innovatief. Volgende steunmaatregelen zullen daar op gericht moeten zijn, om Nederland aan het werk te houden, waarbij het kabinet best een flinke greep uit de aardgasbaten mag doen. Want het echte drama van deze crisis schuilt niet in kille bedrijfsresultaten en beurskoersen, maar in al die mensen die hun baan kwijt gaan raken.

Dat laatste moeten ook de kritische bonden en werkgevers zich aantrekken. Zij zijn bij uitstek in de positie om te zorgen dat mensen aan het werk kunnen blijven, in hun eigen bedrijf of daarbuiten.