In een groep wordt het feest, met heel veel drank

Het is zover: zoon (16) wil alleen op vakantie. Mag dat, en zo ja: waarheen? Kunnen zijn ouders hem nog voorbereiden op gevaren onderweg (drank, seks, criminelen)?

Zijn ouders voelden het al aankomen: zoon wil dit jaar solo op reis. Vorig jaar stond zijn tentje nog aan de andere kant van de camping en meldde hij zich alleen rond etenstijd. Nu vindt de zestienjarige het tijd voor de volgende stap: met een vriend, met de bus, naar een ouderloos oord.

Misschien is hij nog wat jong, denken zijn ouders. Hij is doorgaans verstandig, maar redt hij zich ook met een vreemde taal, vreemd geld en vreemde mensen? En hoe zit dat met die andere puberrisico’s: onbeschermde seks, drankbacchanalen?

„Veel ouders denken: misschien is het veiliger als ons kind de eerste keer met een groepsreis mee gaat”, zegt studente sociologie Marlou van Vianen (26). Zij begeleidt in haar eigen vakanties Nederlandse jongeren aan de Spaanse Costa Brava. Haar advies: „Laat je zoon of dochter liever met een vriend alleen op reis gaan.” Want in een groep wordt het feest, vanaf dag één, en daar hoort heel veel drank bij.

Gaan alle jongeren zich dan te buiten? „Ehm... ja”, zegt Van Vianen. „Eigenlijk wel. Soms komen ze al bezopen het vliegtuig uit. Dat weten heel veel ouders niet.” Het is de groepsdruk die de norm stelt: hoe gekker hoe beter, hoe meer drank, des te stoerder de verhalen straks thuis.

Geen groepsreis dus, maar wat dan wel? Dat hangt heel erg van je kind af, zegt Marijke Theeuwissen, die bij Stichting De Meeuw in Rotterdam sociale vaardigheidstrainingen geeft aan pubers en opvoedcursussen aan ouders. Het ene kind van zestien is zelfstandiger dan het andere.

Theeuwissen adviseert ouders om op de vraag ’Mag ik dit jaar alleen op vakantie?’ niet direct ja of nee te antwoorden. „Ga eerst het gesprek aan, toon begrip voor de wens van je kind, maar spreek ook je zorgen uit.” Niet op een beschuldigende toon (’Jij gaat je vast misdragen’) maar liever zo: „Ik ben bang dat je alcohol gaat drinken. Of: ik vind het riskant als je ’s nachts alleen door het donker loopt. Hoe gaan we dat doen?”

Ouders moeten hun grenzen aangeven, zegt Theeuwissen. Controle hebben ze vanaf een afstand uiteraard niet: „Maar kinderen voelen zich net wat meer bezwaard als ze over die grenzen heen gaan.”

Besluiten ouders dat hun zoon of dochter inderdaad alleen op vakantie mag (lang of kort, al dan niet naar het buitenland), dan doen ze er verstandig aan om alle praktische punten met ze door te spreken. Hoe ga je het doen met eten, wat wordt je paklijst, wanneer bel je me op? Tussendoor moeten ouders natuurlijk ook seks ter sprake brengen. Theeuwissen: „Maar dat is, als het goed is, geen nieuw gespreksonderwerp tussen ouders en kind.”