Laat docenten bij leerlingen solliciteren

Je krijgt toch een beetje meelij met Britse leraren als je het nieuws over een recent verschenen rapport van lerarenbond NASUWT leest. Volgens de vakbond wordt door Britse leerlingen misbruik gemaakt van het feit dat zij aanwezig mogen zijn bij en een stem mogen hebben in sollicitatiegesprekken van leraren.

Vol oprecht lijkende zieligheid vertellen docenten in het rapport over de misstanden die zij tijdens hun de gesprekken met leerlingen zijn tegengekomen. Sommigen waren midden in een sollicitatiegesprek gevraagd hun favoriete lied te zingen, anderen werden min of meer geacht scholieren om te kopen door alvorens het gesprek te beginnen cadeaus uit te delen.

Al met al vond NASUWT de hoeveelheid en de ernst van de klachten genoeg reden een rapport te publiceren omtrent de sollicitaties. Leraren die de dupe zijn geworden van leerlingen, zo stelt de NASUWT, zijn naast hun kans op de betreffende baan ook hun waardigheid kwijt geraakt.

Is het echt zo erg als het klinkt? Waarom maakt de NASUWT zo’n probleem van het feit dat leerlingen blijkbaar wat ongebruikelijke selectiemethoden naar voren brengen in de gesprekken?

Voor ons gevoel duidt het antwoord op een vraag als die betreffende een favoriet lied op het wel of niet aanwezig zijn van spontaniteit. Normaal wordt hier misschien niet zo duidelijk naar gezocht in gesprekken, maar voor leerlingen is het blijkbaar zo belangrijk dat zij het duidelijk willen zien. De Britse scholier in kwestie die de inmiddels beruchte vraag ooit stelde, rekende waarschijnlijk niet eens op een luidkeels zingende sollicitant. Belangrijker dan dat was vermoedelijk toch wel überhaupt het antwoord.

De vragen die wij stellen zijn dus wel wat ongewoon. Het doel is echter hetzelfde: Op onze eigen manier zijn we aan het kijken wat voor vlees we in de kuip hebben.

Bovendien moet ik zeggen dat ik bijzonder twijfel aan het waarheidsgehalte van de klachten van Britse docenten. In mijn eigen omgeving hebben leerlingen én leraren weinig slechts te melden over de aanwezigheid van scholieren bij sollicitatiegesprekken. Hier en daar wordt een té persoonlijke of juist té algemene vraag gesteld, maar echt heel vervelend lijken de twee partijen elkaars aanwezigheid niet te vinden. Zo hoort het ook: Wie solliciteert naar een baan in het onderwijs, moet wel opgewassen zijn tegen de jongeren die je hierin tegenkomt.

Wanneer een docent zich in de relatief beschermde omgeving van het sollicitatiegesprek al niet staande kan houden, zal hij of zij een klaslokaal vol leerlingen echt niet overleven.

Het talent vervelend te zijn beperkt zich immers niet tot de aan de gesprekken deelnemende leerlingen. Meer dan eens komt het voor dat een scholier tijdens een aantekening spontaan beslist te willen weten of zijn leraar eigenlijk ‘zo’n zielige eeuwige single’ is. Ook weet men na een jaar of twee van regelmatige oefening uitstekend de gaten in een beschuldiging te vinden, waardoor een enigszins doorgewinterde scholier hard bedoelde woorden met een veel intensere knal terug kaatst.

Kortom: Het hoort er allemaal bij. De incidenten in de UK komen in eerste instantie wellicht over als een enorm onrecht dat docenten wordt aangedaan, maar in feite is het niets dan eerlijkheid. Persoonlijke vragen, vervelende opmerkingen en irritant scherp commentaar: De kersverse leraar vindt in het sollicitatiegesprek slechts een voorproefje van wat hem nog te wachten staat.