Politieke partijen steken miljoenen in campagnes

De VVD geeft dit jaar relatief het meeste geld uit aan de verkiezingscampagne. Ruim 96 euro per lid geven de liberalen uit om stemmen te werven. De qua ledenaantal veel grotere PvdA besteedt per lid bijna zestig euro.

Het is qua verkiezingsuitgaven nog lang niet zo erg als in de Verenigde Staten, maar toch smijten ook hier sommige politieke partijen met geld.

En dat hangt niet altijd af van de ledenaantallen. Zo heeft de VVD beduidend minder leden dan de Partij van de Arbeid en het CDA, maar gaf de partij in 2006 meer uit aan de verkiezingen dan het CDA of de PvdA.

De financiële nieuwssite Z24 benaderde een aantal politieke partijen met het verzoek financiële jaarverslagen over de jaren 2002, 2003 en 2006 op te sturen. Dit om te kunnen zien hoeveel die partijen uitgaven aan verkiezingscampagnes.

In 2002 waren er gemeenteraads- en Tweede Kamerverkiezingen, in 2003 opnieuw Kamerverkiezingen, en in 2006 wederom gemeenteraads- en Kamerverkiezingen.

Benaderd werden de PvdA, het CDA, de VVD, de SP, Groenlinks en D66. Helaas stelden zowel het CDA als D66 geen gegevens beschikbaar. Gelukkig bood het Nederlands Documentatiecentrum Politieke Partijen (NDPP) uitkomst, dat van zowel het CDA als D66 financiële overzichten had over 2006.

VVD is big spender

Uit het overzicht blijkt dat de VVD in dat jaar het meeste uitgaf aan de gemeenteraads- en Tweede Kamerverkiezingen.

Koploper VVD spendeerde bijna 4 miljoen euro (3.953.021) aan de verkiezingen in 2006. De partij werd op de voet gevolgd door de Partij van de Arbeid, die 3,7 miljoen (3.716.626) uitgaf. Daarna komt het CDA, dat 2,7 miljoen euro verstookte (2.772.332).

Daarna kwam de SP, met 1.823.000 euro, en Groenlinks, dat in 2006 de boeken sloot met 1.109.000 euro aan verkiezingsuitgaven.

De cijfers van D66 waren iets lastiger te doorgronden, maar op te maken valt dat de sociaal-liberalen zeker 450.000 euro besteedden.

Besteding

Van alle partijen gaf de VVD niet alleen het meeste geld uit, de partij had ook de hoogste uitgaven aan de campagne per lid. Gerekend naar het ledenaantal van eind 2006, spendeerde de VVD in 2006 96,77 per lid. Dat is fors meer dan de basiscontributie die 88,20 euro per jaar is (7,35 euro per maand). De VVD had eind 2006 40.849 leden.

De VVD wordt op afstand gevolgd door de PvdA, dat in 2006 59,13 euro per lid uitgaf aan de campagne. De ledencontributie voor leden is inkomensafhankelijk. Iemand met een modaal inkomen (volgens de definitie van het Centraal Plan Bureau 32.500 euro) betaalt 12,50 per maand contributie, ofwel 150 euro per jaar. De PvdA had ultimo 2006 62.846 leden.

Groenlinks is qua verkiezingsuitgaven met 47,21 euro per lid de derde partij. Eind 2006 had Groenlinks 23.490 leden. De minimale, verplichte contributie is 12 euro per jaar. Leden met een modaal inkomen die naar draagkracht bijdragen, betalen 200 euro per jaar.

Het CDA gaf 39,85 euro per lid uit aan de campagne. Het CDA telde eind 2006 69.560 leden en was daarmee koploper. De partij heeft dan ook de meeste 'verwatering'. Het CDA zit qua campagneuitgaven per lid iets onder de contributie, die 48 euro per jaar bedraagt.

D66 spendeerde 43,01 euro per lid; de partij had er eind 2006 10.462. Een lid met een modaal inkomen betaalt 120 euro per jaar aan contributie.

SP zuinigste partij

Hekkensluiter is - misschien vreemd genoeg - de SP. De partij gaf 35,92 euro per lid uit. Dat is toch fors minder dan de PvdA, terwijl de SP slechts enkele duizenden leden minder heeft: de SP had eind 2006 50.740 leden, de PvdA 62.846. De uitgaven zijn relatief laag voor een partij waarvan altijd gezegd wordt dat het over miljoenen en miljoenen beschikt dankzij de afdracht aan de partijkas door de volksvertegenwoordigers.

De uitgaven vertonen al jaren een stijgende lijn. De grootste uitgavenpost voor partijen is media, zoals advertenties. Naar verwachting zal deze kostenpost alleen maar groter worden nu het media-aanbod steeds meer uitdijt.

Kaj Leers, Z24