Stemmen met veel geruzie

De Antillen kiezen vandaag hun laatste parlement. De regering let slechts op de staatkundige toekomst, zegt de oppositie op Curaçao. „Zo vul je geen kindermaagjes.”

Helmin Wiels is de leider van Pueblo Soberano, ’Soeverein Volk’. Hij vindt staatssecretaris Ank Bijleveld een ’ordinair viswijf’ en noemt de Antilliaanse premier De Jongh-Elhage een ’huisneger van Nederland’. Volgens opiniepeilingen kan Wiels vandaag bij de verkiezingen rekenen op 10 tot 16 procent van de stemmen.

De Nederlandse Antillen gaan weer naar de stembus en dus drijft met name Curaçao deze dagen op opportunisme en emotie. Dinsdagavond zou live op de lokale zender TeleCuraçao het slotdebat tussen alle lijsttrekkers plaatsvinden. De leiders van de grootste oppositiepartijen – Wiels en zijn collega Charles Cooper van lijstcombinatie Lista di Kambio (Lijst van Verandering) – boycotten de uitzending. De programmamakers zouden te veel op de hand zijn van de coalitiepartijen en die meer spreektijd gunnen.

„Waardeloze journalistiek”, sneert Wiels. „Allemaal doorgestoken kaart!” Maar de coalitiepartijen PAR, PNP en Frente Obrero (FOL) vinden de oppositieleiders op hun beurt laf en verwijten hen bukgedrag.

Het zijn vreemde verkiezingen, beaamt iedereen op de Antillen. De vijf eilanden kiezen een nieuw parlement dat, als alles volgens plan gaat, in oktober verdwijnt. Dan houdt het land de Nederlandse Antillen op te bestaan. Is deze stembusgang dan nog belangrijk?

„Zeker wel”, roept Nelson Pierre, tweede op de lijst van Lista di Kambio. „Op deze dag wordt afgerekend met de arrogantie van de regering.” Hij somt de problemen op Curaçao op: „Armoede, geen perspectieven voor jongeren, crisis in het onderwijs, hoge energiekosten. U begrijpt nu de naam van onze lijst. Alles moet veranderen.”

Pierre vergeet in zijn rijtje de staatkundige toekomst van Curaçao, al jarenlang splijtzwam op het eiland. Curaçao wordt straks een autonoom land binnen het koninkrijk. Tussen Nederland en Curaçao zijn harde, en voor veel eilandbewoners pijnlijke, afspraken gemaakt. Den Haag saneert het overgrote deel van de Antilliaanse schulden. Daar tegenover staat een verscherpt toezicht vanuit Nederland op de overheidsfinanciën en de rechtshandhaving op de eilanden. Vandaar de uitdrukking ’huisneger van Nederland’. „Het is Pure herkolonisatie”, briest Helmin Wiels.

Zo beledigend zijn de politici van Lista di Kambio niet. Maar ze verwijten premier De Jongh wel dat ze slecht heeft onderhandeld met Nederland. „Als onze partij de verkiezingen wint, zullen we de gemaakte afspraken willen aanpassen”, zegt Eunice Eijsden, vierde op de lijst. „Precies zoals de bevolking wenst.” En de ingrijpende bemoeienis vanuit Nederland moet als eerste van tafel.

Op een terras achter Fort Amsterdam maakt Norbert George korte metten met de regering die daar zetelt. De leider van de Democratische Partij zegt dat ’op alle beleidsterreinen zwaar wordt gefaald’. „Onderwijs, zorg, economie. Maar daar hoor je nauwelijks iets over van Emily de Jongh.” George verwijt de premier dat ze goede sier maakt met het staatkundige proces, om de ’echte problemen van Curaçao te kunnen verbloemen’.

„Maar dat staatkundige proces vult geen kindermaagjes. En het is ook geen goedkoop medicijn tegen ziekten. Is dat nou alles wat je als regering in vier jaar hebt bereikt? Een akkoord met Nederland? Dan heb je een probleem, hoor. Ik denk dat de coalitiepartijen daarvoor hard worden afgestraft.”

Een van die partijen is Frente Obrero (FOL). De leider van de arbeiderspartij heet Anthony Godett en is even berucht als beroemd. Godett zat in 2006 negen maanden vast vanwege corruptie. Dat is volgens eilandbewoners echtter niet zijn grootste zonde.

Godett was altijd fel tegenstander van de gemaakte afspraken met Nederland over de ontmanteling van de Antillen. In 2007, net uit de cel, hielp hij de pro-Nederlandse coalitie van PAR en PNP aan een nipte meerderheid in de eilandraad. Godett is sindsdien gedeputeerde, zeg maar wethouder, van Curaçao en in de ogen van veel bewoners een verrader.

Partijgenoten bezweren ’dat hij nog steeds goed ligt in de arbeiderswijken’. Maar afgaande op de peilingen mag Godett blij zijn met één zetel. „Het volk is zijn overspel niet vergeten”, zegt Eugene Cleopa van Lista di Kambio. „Verkiezen is belonen én straffen. Let maar op.”