En weer heeft Antinori geen enkel bewijs

AMSTERDAM - Hij had aangekondigd iets fundamenteel nieuws te gaan vertellen, maar uiteindelijk werd het een getrouwe kopie van zijn eerdere optredens. Toen puntje bij paaltje kwam, bleek de Italiaanse gynaecoloog Severino Antinori ook gisteren geen enkele mededeling te kunnen doen over de voortgang van zijn kloonprogramma of de geboorte van aangekondigde kloonbaby's. Elke vraag in die richting deed hij met hetzelfde antwoord af: ,,Als ik hier explicieter over word, gooien ze me in Italië in de gevangenis.''

Antinori was een half jaar van het wereldtoneel verdwenen. Twee jaar lang had de kloondokter de voorpagina's beheerst met zijn berichten over de vele paren die zich bij hem hadden aangemeld, de vrouwen die zwanger waren van een kloonbaby en de bevallingen die op komst waren. Totdat op 27 december 2002 concurrent Clonaid de geboorte van de eerste kloonbaby wereldkundig maakte en Antinori werd beschuldigd van betrokkenheid.

Hij werd bedreigd, trok zich wat terug, ging zelfs in hongerstaking, maar dook gisteren dan toch ineens weer op in het Amsterdamse wetenschapsmuseum NEMO. Voor een gezelschap van sceptische, maar toch ook wel nieuwsgierige wetenschappers en wetenschapsjournalisten zou hij gaan spreken over zijn kloonvorderingen.

Het publiek kwam bedrogen uit. Antinori weidde uit over zijn oude strijd en latere succes met ICSI, de techniek waarbij in een reageerbuis één zaadcel in een eicel wordt ingebracht. Hij gaf een verklaring voor zijn theorie dat het klonen van dieren meer problemen zou opleveren dan het klonen van mensen. Hij stond uitgebreid stil bij de successen die de laatste jaren waren geboekt. Maar er kwam niet één bewijs. Geen grafiek, geen gegevens, geen foto, laat staan een echte baby.

Bij klonen wordt een eicel van zijn inhoud ontdaan en gevuld met het erfelijk materiaal van een volwassen lichaamscel. Met bijvoorbeeld een stroomstootje wordt de eicel tot deling gedwongen waarna er een kopie van de eigenaar van de lichaamscel uit groeit. Voor het schaap Dolly waren er 277 eicellen nodig geweest, waar 29 embryo's uit voortkwamen. Dertien werden er ingebracht, wat leidde tot één zwangerschap en één geboorte. Vorige maand schreven onderzoekers in het vakblad Science dat het bij resusapen nog veel moeizamer ging. Bovendien kampen veel -levendgeboren- kloondieren met genetische afwijkingen. Reden genoeg voor de wetenschap om (nog) niet aan het klonen van mensen te beginnen.

Maar Antinori laat zich door niets of niemand weerhouden. Dat resusapenonderzoek was gewoon slecht uitgevoerd. Bovendien haalt hij zijn eicellen niet eerst leeg, maar stopt hij de donorkern in een volle eicel. ,,Daardoor krijgt het donor-DNA beter de kans om te reprogrammeren'', verduidelijkte hij. ,,O ja?'', vroeg zijn opponent, de Maastrichtse hoogleraar genetica Joep Geraedts. ,,Waar blijkt dat dan uit? En waarom was dat apenonderzoek slecht?'' Wederom kwam Antinori niet verder dan de Italiaanse gevangenis. Waarom laat u niet gewoon een kloonbaby zien, werd hem later gevraagd, dan bent u van alle kritische vragen af. ,,Ach, een paar baby's. Dat zegt nog niets. Maar ik beloof u: in november kom ik, op een congres in Chili, met concrete wetenschappelijke resultaten.'' Vermoedelijk zullen dezelfde taferelen zich dan weer herhalen.