'Van een enorm salaris ga ik niet harder rijden'

Een val op de 1500 meter hield debutant Mark Tuitert twee jaar geleden van de Europese titel af. Dit weekeinde pas krijgt hij in Thialf de tweede kans om zijn belofte in te lossen. Na anderhalf jaar van ellende.

HEERENVEEN - De blijmoedigheid is terug bij Mark Tuitert (22). Nu hij het plezier in het schaatsen heeft hervonden, hebben de financiële perikelen binnen zijn ploeg daar geen vat meer op kunnen krijgen. Sinds de beloofde schat van voormalig sponsor SpaarSelect klatergoud bleek, heeft de grote belofte uit Holten aan de vooravond van de EK allround in Heerenveen even de status van topamateur.

Toch voelt dat niet slecht: ,,Ik verdien niets, maar ik heb nog nooit zoveel lol aan schaatsen beleefd. Vorig jaar ontving ik een megasalaris, maar reed ik voor geen meter. Dat geeft een heel kloterig gevoel. Denk maar niet dat geld dan iets goedmaakt; je voelt je eerder schuldig.''

,,Het is niet raar dat sporters veel verdienen, je geeft immers veel in de kracht van je leven. Maar je kunt je beter lekker voelen en niets verdienen. Tijdens de tweede en derde World Cup was ik minder scherp. Natuurlijk leeft het in de groep als mooie contracten aan een zijden draadje hangen. Het is makkelijker sporten nu de zaak is geregeld (contracten zijn afgekocht, red.). Je kunt beter geen sponsor hebben, dan een die van je af wil.''

,,Als de ploeg straks door een andere sponsor wordt overgenomen, moet iedereen flink salaris inleveren. Die verhalen dat ik er enorm op vooruit zou gaan, kloppen niet. Toch zie ik het niet als inleveren, ik ben blij dat ik met deze groep verder kan.''

,,Ik ken de verhalen dat andere sponsors interesse hebben. DSB ja, maar officieel heb ik niets gehoord. Ik heb duidelijk kenbaar gemaakt geen interesse te hebben. Ik wil niet bij deze trainer (Jac Orie, red.) weg. Daarvoor ben ik inderdaad bereid veel geld in te leveren. Van een enorm salaris ga ik niet harder rijden.''

Dat moest Tuitert de afgelopen twee jaar aan den lijve ondervinden. Als twintigjarige debutant leek hij twee jaar geleden in Baselga di Piné rechtstreeks op de Europese titel af te stevenen. Het blokje waarover hij op de 1500 meter viel, bleek de voorbode van veel ellende. Blessures verhinderden nog datzelfde seizoen revanche. Een breed scala van factoren maakte vervolgens de olympische droom tot een nachtmerrie: scheiding van zijn ouders, te kleine behuizing, spanningen binnen de ploeg, onvoldoende begeleiding, overtraindheid en de ziekte van Pfeiffer.

Het pleit voor Tuitert dat hij toegeeft vooral te zijn gestruikeld over zijn eigen gretigheid: ,,Ik ben eigenwijs, dat kan ik mezelf verwijten. Ik was op een gegeven moment voor geen advies meer vatbaar, ik herkende mezelf niet meer. Ik ben keihard onderuit gegaan, maar dat hoeft niet slecht te zijn. Het is een belangrijke les geweest die ik in mijn verdere carrière meeneem.''

Peter Mueller, de coach die een jaar eerder nog een rijke bron van motivatie voor Tuitert was, schoot in die andere omstandigheden tekort. ,,De sleutel tot mijn succes is, dat ik eerder geremd moet worden dan gepusht. Zodra ik forceer maak ik in korte tijd meer kapot dan ik win.''

,,Aanvankelijk ging het vorig seizoen erg goed, ik voelde me sterker dan ooit. Ik werd overmoedig, deed te veel aan zelfverheerlijking en begon mezelf uit te putten. Ik moest me laten zien, constant de anderen op de hielen zitten. Tijdens een trainingskamp in Salt Lake City was ik na twee weken uitgeput. Ik had eigenlijk naar huis moeten gaan, maar ik ging maar door.''

Vermoedelijk door de lichamelijke uitputting liep Tuitert de ziekte van Pfeiffer op. De periode van rust kwam als geroepen, maar in de kleine behuizing waarin hij met zijn moeder, broer en zus woonde, liep de spanning op. ,,Ik sliep met mijn broer soms op een zoldertje waar de mussen door het dak naar binnen kwamen kijken. Een tijd lang hadden we er goed geleefd, maar toen ik lichamelijk afgetakeld was, knaagde het mentaal. Ik werd prikkelbaar en dus minder leuk voor mijn omgeving.''

De mooie zijde van het oude, lucratieve contract was, dat Tuitert voor het gezin een groter huis kon aanschaffen. Voorts profiteerde hij er nog even sportief van door de komst van Jac Orie, de wetenschapper/trainer die door de rijders op handen wordt gedragen. Orie stippelde vrijwel de weg uit die Tuitert voor ogen had: met structuur in de trainingen, duidelijke doelen en geleidelijke progressie. Als die voorwaarden dit weekeinde een topdrie-positie opleveren, heeft Tuitert zijn revanche voor een lange val.