Een ophitsend geschrift

Wat bezielt Trouw? Op een verjaardag -zestig jaar na de oprichting- mag bij die vraag in alle vrijheid best even worden stilgestaan. Het zou al te hovaardig zijn als wij ons daarbij op één lijn stellen met de vrouwen en mannen van het eerste uur, die het illegale Trouw in de Tweede Wereldoorlog deden verschijnen.

Tientallen vonden de dood. Hun dilemma's zijn anno 2003 moeilijk voorstelbaar. Bovendien verschilden zij van mening over een toekomst van na de bezetting die voor ons alweer tot het verleden behoort. Zij hadden wel een gemeenschappelijk besef. ,,Deze ellende schreit ten hemel'', schreef Trouw in 1943 over de jacht op de Joden. ,,Welk een oordeel halen zij op zich, die zich nog Nederlander noemen en die aan dit lugubere werk hun medewerking verlenen.''

Trouw spiegelde zich in zijn beginselverklaring aan 'ontrouw', die bestaat uit 'intimidatie, tyrannie, matelooze willekeur en grenzeloos onrecht': ,,verpletterd wordt het juk!'' Kan een krant -een verzameling journalisten, fotografen, opmakers, drukkers, andere medewerk(st)ers, met een massa individuen als lezers- dit in onze dagen nazeggen?

Op de redactieburelen staat nog een verdwaalde illegale pers, aan een muur prijken de vergeelde namen van de doden. Niet dat de oorsprong dus uit het bewustzijn is weggesijpeld. Maar journalisten en abonnees beantwoorden nu toch vooral aan het beeld van calculerende producenten en consumenten van de nieuwsvoorziening -en daar is niets mis mee. Een krant kan gemaakt worden zolang mensen deze willen lezen.

Natuurlijk hoopt Trouw op een rooskleurige toekomst. Ach, misschien gewoon om ons werk te doen. Maar ook omdat de krant in onze complexe samenleving, in een grenzeloze wereld die 'het juk van de tyrannie' nog niet heeft kunnen verpletteren, zich van haar taak wil kwijten.

Nieuws brengen en duiden, van spraak en tegenspraak voorzien. Met aandacht voor de argumenten en drijfveren van de kleinere en grotere hoofdrolspelers in het nieuws. Neem ons daarbij niet kwalijk dat wij niet snel geneigd zijn verdiepende kritiek op grenzeloos onrecht in te dammen. Gelovige of agnost, christen, heiden, jood, moslim of niet: gun Trouw bij tijd en wijle de geuzennaam waarmee de bezetter de krant beschimpte: 'een ophitsend geschrift'.