VS kunnen Veiligheidsraad mee krijgen

AMSTERDAM - De VS vinden een nieuwe resolutie voor het gebruik van geweld tegen Irak niet strict nodig: eerdere resoluties, waaronder 1441 die de Veiligheidsraad op 8 november unaniem aannam, stelden Irak immers al 'ernstige consequenties' (diplomatentaal voor geweld) in het vooruitzicht als het niet vrijwillig overgaat tot ontwapening en volledig samenwerkt met de inspecteurs die daarop moeten toezien. Maar de VS zullen, zo verklaarde president Bush donderdagavond, een nieuwe resolutie 'verwelkomen en steunen'.

Zo'n resolutie, die mogelijk zal worden ingediend door bondgenoot Groot-Brittannië, komt op zijn vroegst op 14 februari, want die dag doen de VN-wapeninspecteurs opnieuw verslag aan de Raad. Cruciaal is wat zij melden. Zoals de zaken er nu voorliggen -na een eerste, kritische tussenrapportage van de VN-inspecteurs op 15 januari en Powells presentatie, woensdag, van bewijzen dat Irak blijft dwarsliggen- is de kans dat de Raad zo'n nieuwe resolutie aanneemt zeker niet uitgesloten, al werd er gisteren nog fel tegen geageerd.

De spelregels: bij negen voorstemmen is de resolutie aangenomen. De vijf permanente leden van de Raad -de VS, China, Rusland, Engeland en Frankrijk- kunnen resoluties treffen met een veto. Maar een onthouding van een permanent lid geldt als een stem voor.

Van de permanente leden zijn Groot-Brittannië en de VS voorstander van een geweldsresolutie, de overige drie zijn tegen. Alleen Frankrijk heeft erop gezinspeeld dat het mogelijk zijn veto-recht tegen zo'n resolutie gebruikt. Het uitspreken van een veto wordt gezien als zwaar diplomatiek geschut; meestal wordt een resolutie gewoon niet in stemming gebracht als een veto te verwachten is.

Van de overige tien leden leden in de Raad (de tijdelijke leden dus, die gekozen zijn voor een termijn van twee jaar door de Algemene Vergadering) zijn Duitsland en Syrië tegen een nieuwe resolutie. Spanje en Bulgarije zijn voorstanders. Zes landen zitten op de wip: Mexico, Pakistan, Kameroen, Angola, Chili, en Guinee.

Stel: de VS en Groot-Brittannië brengen na 14 februari een resolutie in, met een formulering die geïnterpreteerd kan worden als een geweldsresolutie. Daarin staat bijvoorbeeld dat de Veiligheidsraad, gehoord de VN-wapeninspecteurs, constateert dat Irak niet heeft voldaan aan zijn verplichtingen, en dat in eerdere resoluties aan zo'n weigering 'ernstige consequenties' zijn verbonden.

En stel: de permanente leden dienen geen veto in (dat geldt hoe dan ook alvast als vijf stemmen voor), en Spanje en Bulgarije stemmen ook voor, dan hoeven er nog maar twee landen over de brug te komen om het vereiste aantal van negen stemmen te halen. Dat zit erin, want Angola, Chili en Guinee zouden neigen naar het Amerikaanse standpunt.