'Schijn van partijdigheid'

DEN HAAG - Twee van de drie rechters die woensdag oordeelden dat de overheid niet aansprakelijk is voor de vuurwerkramp in Enschede, werkten jarenlang bij Vrom. De twee rechters vervulden beleidsfuncties al bij Vrom toen in 1991 de vuurwerkfabriek in Culemborg ontplofte.

Volgens de slachtoffers van de vuurwerkramp in Enschede hebben verschillende ministeries, waaronder dat van Vrom, na de explosie in Culemborg verzuimd een registratiesysteem voor professioneel vuurwerk op te zetten. De ramp in Enschede was mede zo groot doordat het vuurwerk dat bij S.E. Fireworks lag, veel zwaarder was dan op de (Chinese) verpakkingen stond. Na de plof in Culemborg hadden overheden kunnen weten dat er grote risico's verbonden waren aan de opslag van evenementenvuurwerk, maar zij hebben daar niets mee gedaan, aldus de eisers. De drie rechters van de rechtbank Den Haag verwierpen dit verwijt, evenals alle andere.

Twee van hen vervulden functies op afdelingen die de minister adviseren in beleidsvraagstukken. Rechter P.A. Koppen was tot de zomer van 1994 plaatsvervangend hoofd afdeling juridische beleidszaken van Vrom. Zijn collega A.V. van den Berg was tot het najaar van 1994 plaatsvervangend directeur internationale milieuzaken bij het ministerie.

,,Als ik de zaak van de slachtoffers van Enschede had moeten toewijzen, had ik het niet aan deze rechters gedaan om elke schijn van partijdigheid te vermijden'', aldus prof. L. Damen, hoogleraar bestuursrecht in Groningen. Persrechter R. Elkerbout zegt dat de vraag of deze rechters op grond van hun arbeidsverleden de rechtszaak wel konden doen, geen rol heeft gespeeld. ,,Culemborg speelde tien jaar geleden en was van een andere orde. Daar ging het om een fabriek, in Enschede om een opslagplaats.'' Volgens Elkerbout heeft Koppen zich bij Vrom nooit met vuurwerkbeleid beziggehouden. Van rechter Van den Berg wist hij dit niet.

Advocaat M. de Witte van de slachtoffers was niet op de hoogte van de vroegere functies van de rechters. ,,Anders had ik een wrakingsverzoek bij de rechtbank in gediend.'' De drie slachtoffers die de zaak aanhangig hebben gemaakt gaan vrijwel zeker in beroep. De gemeente Enschede is opgelucht over de uitspraak.