Gijzelaars theater Moskou eisen schadevergoeding

MOSKOU - Meer dan zestig nabestaanden en slachtoffers van de gijzeling eind oktober in Moskou hebben van de Moskouse regering rond de zestig miljoen dollar geëist als schadevergoeding. Gisteren begon bij een lokale rechtbank het proces van de eerste 24 eisers.

Bij de gijzeling door Tsjetsjeense terroristen vielen 129 doden, meer dan achthonderdvijftig overleefden het drama. Op een paar na stierven de slachtoffers aan de gevolgen van het strijdgas dat werd gebruikt bij de bevrijding van het musicaltheater, honderden verbleven dagenlang in het ziekenhuis.

Het optreden van de Russische autoriteiten kreeg vooral in het buitenland veel kritiek, omdat de Russen dagenlang zwegen over welk gas het betrof. Lang niet alle betrokken ziekenhuizen en hulpverleners waren bovendien op de hoogte gesteld. Binnen Rusland oogstte president Poetin daarentegen veel lof voor de resolute beëindiging van de gijzeling.

De eerste procesdag liepgisteren vast door formaliteiten en geruzie. Advocaat Igor Troenov van de slachtoffers wil dat een hogere rechtbank het proces behandelt omdat de betrokken rechters in dienst zijn van de stad Moskou, de aangeklaagde partij. Volgens Troenov bleek hun partijdigheid gisteren, toen de rechters het gebruik van aanvullend bewijsmateriaal afwezen. Troenov wilde tot nu toe onbekend videomateriaal gebruiken, dat gemaakt zou zijn door een van de terroristen.

De gemeente Moskou stelt dat ze al aan alle compensatieplichten heeft voldaan. Volgens de Russische wetgeving zijn lokale autoriteiten verantwoordelijk als daders van aanslagen niet meer in leven zijn. De nabestaanden van gijzelaars kregen in november 100000 roebel (ruim 3000 euro) per gezin, overlevenden elk 50000 roebel. Kinderen, wiens ouders omkwamen, krijgen elke maand 1500 roebel (bijna 50 euro). Ter aanvulling richtte een groep Tsjetsjeense zakenlui een schadefonds voor de slachtoffers op. Voor Russische begrippen is de geëiste schadevergoeding voor fysiek en moreel leed ongekend hoog.

De overlevenden die het proces aanspanden klagen dat het gas hun gezondheid dermate heeft aangetast, dat ze niet meer kunnen werken. Volgens hen is het de schuld van de Moskouse autoriteiten dat de zwaarbewapende gijzelnemers de hoofdstad konden binnenkomen.

Advocaat Troenov vreest dat het proces jaren gaat duren. Volgens de stad Moskou dreigt bij toekenning bankroet en ze heeft gewaarschuwd op haar beurt een proces aan te spannen tegen de betrokken veiligheids- en elitetroepen.