Alibi voor een oorlog

Niemand wil oorlog. Dat zegt men tenminste, al lijkt het gedrag van sommige staatslieden op het tegendeel te wijzen. Als men een oorlog begint, wordt dat altijd als onvermijdelijk afgeschilderd. Men wil wel, maar kan niet anders. Men wordt aangevallen, en moet zich wel verdedigen, of er dreigt een groot gevaar, dat op geen enkele ander wijze afgewend kan worden. De verantwoordelijkheid voor het uitbreken van de oorlog ligt altijd bij de tegenstander. De oorlog is onvermijdelijk geworden, of liever nog, onvermijdelijk gemaakt door de vijand. Alleen in zo'n situatie van onvermijdelijkheid kunnen wij, als vredelievende democratieën, ten strijde trekken.

Dat wij ook zelf door ons eigen gedrag het uitbreken van oorlog onvermijdelijk kunnen maken, is onbestaanbaar. Dat zou er immers op neerkomen dat wij eigenlijk sowieso een oorlog willen, en geduldig werken aan het construeren van een alibi dat ons oorlogsverlangen camoufleert, zie je wel, het was onvermijdelijk.

De vraag is of wij, dat wil zeggen de Verenigde Staten, daarbij hartelijk gesteund door de Nederlandse regering, een oorlog tegen Irak beginnen omdat we nu eenmaal een oorlog tegen Irak willen, of omdat we een oorlog tegen Irak beginnen omdat dat land over massavernietigingswapens beschikt, die een onmiddellijke dreiging voor een groot deel van de mensheid vormen welke op geen enkele andere manier dan door oorlog afgewend kan worden. Dat laatste is het Amerikaans-Britse betoog. Irak bezit massavernietigingswapens, en oorlog is het enige middel om de directe dreiging die daarvan uitgaat, tegen te gaan. Als dit juist is, dan is eigenlijk het talmen van Bush en Blair met ingrijpen hoogst onverantwoordeljk. Het probleem is natuurlijk dat er door anderen getwijfeld wordt aan het Amerikaans-Britse uitgangspunt. Tot nu toe hebben de VN-inspecteurs niets kunnen vinden. Toch zijn die afschuwelijke wapens er wel, verzekert Bush ons: mijn inlichtingendiensten weten precies wat waar ligt. Als Bush nu eens zijn informatie doorspeelde aan de VN-inspecteurs, dan zou het bedrog van Saddam Hoessein aan de kaak gesteld en zijn afschuwelijk arsenaal ontmanteld kunnen worden, een gelukkig einde aan een onheilspellende periode. Maar van die informatieoverdracht schijnt jammer genoeg nog steeds geen sprake te zijn geweest. Aan het eind van deze maand kan het dus gebeuren dat de VN-inspecteurs niets gevonden hebben, omdat hun door de VS niet is verteld waar ze moeten zoeken. Bush en Blair houden desondanks vast aan hun claim dat Irak massavernietigingswapens bezit, en dat oorlog dus onvermijdelijk is geworden, omdat ze gewoon een oorlog willen. Nederland doet dapper mee, al is het maar met grote woorden en kleine gebaren. Bagdad zal weer branden, in Afghanistan barst ook de hel los (toevallig zitten daar ook weer een paar honderd Nederlandse soldaten, ach ja, we hebben niet zo'n gelukkige hand met het uitzenden van onze jongens). Hier en daar dondert weer een vliegtuig op een flatgebouw neer. Dat Saddam Hoessein uiteindelijk toch als wanhoopsdaad zijn gruwelijke arsenaal aanspreekt, is niet uitgesloten, met alle dieptreurige gevolgen van dien. Het bewijs van de rechtvaardigheid van de oorlog is dan met terugwerkende kracht geleverd, ook al had het anders gekund. Het kan ook zijn dat deze wapens niet gebruikt worden, omdat Saddam Hoessein slimmer is dan we denken, of omdat hij gewoon toch niet over die wapens bleek te beschikken. Na de ongetwijfeld gewonnen oorlog staan dan de VS en hun vazallen in een rokend en vernietigd Irak. Met frisse moed wordt aan de opbouw van een nieuwe samenleving begonnen. Niet aan de moeilijkheden in Afghanistan denken. Nederland stuurt twintig politieagenten. Ik ben benieuwd welke Nederlandse politicus tijden de verkiezingsstrijd serieus onze steun aan het Amerikaanse beleid ter discussie durft te stellen.