VVD wil nog eens 8,5 miljard euro bezuinigen

DEN HAAG - Als het aan de VVD ligt, wordt er de komende kabinetsperiode voor nog eens 8,5 miljard euro bezuinigd. Dat bedrag komt bovenop de acht miljard aan ombuigingen (uitgavenbeperkingen én lastenverzwaringen) die het kabinet-Balkenende al had ingeboekt.

VVD-fractievoorzitter Zalm wil het leeuwendeel van de nieuwe bezuinigingen (ruim zeven miljard) gebruiken om het huidige financieringstekort binnen vier jaar weer om te buigen naar een klein overschot. Hij vertelde dat gisteren aan het persbureau ANP. De rest is nodig om geld vrij te maken voor onder meer veiligheid.

Zalm wil nog niet precies zeggen hoe hij de bezuinigingen wil invullen. Pas over enkele dagen worden de voorstellen officieel gepresenteerd. Maar de grootste bezuinigingspost (vier miljard) is een consequent volgehouden loonmatiging.

De lonen, zowel in de marktsector als bij de overheid, mogen van de VVD vier jaar lang niet boven het inflatieniveau uitkomen. Het liefst wil Zalm hierover een akkoord sluiten met werkgevers en werknemers. ,,Lukt dat niet, dan moeten cao's met een hogere loonstijging niet langer aan een complete bedrijfstak worden opgelegd.'' Zalm wil verder de uitgaven aan sociale zekerheid beperken door de zogeheten referte-eis in te voeren bij de WAO. Alleen personen die vier van de laatste vijf jaar gewerkt hebben, komen dan nog in aanmerking voor een WAO-uitkering. Dat zou in vier jaar zo'n 200 miljoen opleveren.

De liberalen reageren hiermee op de laatste, sombere berekeningen van het Centraal Planbureau (CPB). Die voorspellen een nieuwe tegenvaller voor het komende kabinet van tien miljard euro. Zonder ingrijpen zou er in 2007 nog altijd een tekort op de begroting zijn van 1,1 procent van het nationaal inkomen. Dat zou het bijzonder moeilijk maken om de staatsschuld binnen één generatie af te lossen, zoals vrijwel alle politieke partijen willen.

Exact binnen 25 jaar lukt dat ook in de VVD-plannen niet, erkende Zalm al eerder. Maar door te laten zien hoeveel en waar ze extra wil bezuinigen, is de VVD eerlijk tegenover de kiezer, vindt hij. ,,Ik daag het CDA en anderen uit hetzelfde te doen.''

De christen-democraten waren dat voor volgende week inderdaad al van plan, laat een woordvoerder van lijsttrekker Balkenende weten. Duidelijk is dat ook hij inzet op loonmatiging. Maar juist daarom vindt Balkenende het 'onverstandig' van Zalm om met een hernieuwd pleidooi voor de referte-eis de sociale partners tegen zich in het harnas te jagen.

SP-kamerlid Kant zegt in een eerste reactie dat Zalm er verstandiger aan zou doen geld weg te halen bij de hogere inkomensgroepen, die onder Paars flink hebben geprofiteerd van zo'n 13,5 miljard aan lastenverlichting.