Ajax geeft Verhaegen nieuwe kans op levenswerk

Geen woord gisteren tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst van Ajax over de buitenlandse ondernemingen - van voorzitter Van Praag noch van directeur Van Eijden. Leg ook maar eens uit wat er is gebeurd in België, waar Ajax de eerder verstoten voorzitter zijn club wellicht weer teruggeeft.

AMSTERDAM, ANTWERPEN - Hij heeft het voorspeld, zegt Jos Verhaegen, en zeg maar eens dat het niet waar is. ,,Als Ajax in dit tempo doorgaat mislukt het project'', zei hij twee jaar geleden toen Trouw op bezoek was bij Germinal Beerschot Antwerpen.

Verhaegen was toen nog voorzitter, een ceremoniële functie bij de wonderlijke Belgische fusieclub die door Ajax was overgenomen, met een meerderheidsbelang van uiteindelijk 72,5 procent. Een maand na zijn voorspelling werd Verhaegen, die voortdurend waarschuwde dat GBA onder het nieuwe bewind op te grote voet leefde, vanuit Amsterdam gesommeerd terug te treden.

De oplossing bleek het geenszins. Drie seizoenen achtereen diende Ajax op te draaien voor een tekort van circa twee miljoen euro, en veel kleiner zal het gat dit jaar bij GBA niet zijn. In sportief opzicht is het verbond evenmin een succes. Ajax heeft vier talenten in Antwerpen gestald en slechts Van Damme, een jonge verdediger zonder buitenissige kwaliteiten, struikelde niet op de omgekeerde weg.

Ajax zit in zijn maag met de buitenlandse ondernemingen, in mindere mate ook die bij het Zuid-Afrikaanse Cape Town en het Ghanese Ashanti Goldfields. Het leidde in België tot een curieuze wending nadat GBA te koop werd aangeboden. Na het afhaken van de eerste geïnteresseerde, Lokeren, onderhandelt Ajax met uitgerekend Jos Verhaegen.

De oud-voorzitter lijkt de voornaamste gegadigde om het aandelenpakket van Ajax over te nemen. Hij zou daarmee zijn levenswerk terugkrijgen. Met zijn broer Albert en compagnon René Snelders gaf Jos Verhaegen, vermogend bouwondernemer met een neus voor goedkope talenten dan wel bruikbare afdankertjes, vorm aan de opmars van Germinal Ekeren van de laagste Belgische klassen naar de hoogste afdeling, en zelfs naar Europees voetbal.

Omdat profvoetbal in de Antwerpse randgemeente Ekeren desondanks niet langer rendabel was fuseerde de club in 1999 met het zieltogende Beerschot, verlekkerd door het vooruitzicht dat Ajax het project van waarborgen en allure zou voorzien. ,,Het is een stommiteit van Ajax geweest'', zegt de bijna 62-jarige Verhaegen nu, ,,om de mensen van Ekeren zomaar terzijde te schuiven.''

Hun grootste tegenstander, directeur Louis de Vries, kon aanvankelijk op meer steun vanuit Amsterdam rekenen. De Vries werd enkele jaren eerder als spelersmakelaar in verband gebracht met handel van jonge Afrikanen in België. Harde bewijzen konden niet worden aangevoerd, maar afstandelijk beschouwd deed het toch merkwaardig aan dat Ajax zich inliet met iemand met een op z'n minst omstreden reputatie.

Het wekte evenzeer bevreemding dat Ajax voor de zeer gecompliceerde opdracht Bob-Jan Hillen detacheerde in Antwerpen, een afgevaardigde die zich in Amsterdam als bestuurslid nimmer had kunnen onderscheiden. Geruisloos verdween zowel De Vries (kort na de groep-Verhaegen, officieel om gezondheidsredenen) als Hillen (vorig jaar) van het toneel. Voor Hillen stelde Ajax, gealarmeerd door de aanhoudende verliezen, al geen opvolger meer aan.

Subtiel beschouwde Verhaegen in Het Parool het personeelsbeleid van Ajax, Louis van Gaal opvoerend als (tot voor kort) de laatste ambassadeur van de club. ,,De mensen die Ajax naar GBA liet komen droegen wel een Ajax-pak, maar ze waren niet van dezelfde klasse als Van Gaal.''

In Amsterdam werden Verhaegen en de zijnen door Ajax-directeur Arie van Eijden gekarakteriseerd als 'clubmensen van de oude stempel' - hun tijd was voorbij. Verhaegen: ,,Bij ons werd elke frank nagezien, en we gaven er nooit een op voorhand uit. Beter een vogel in de hand dan tien in de lucht. Maar ik wil het niet op Ajax projecteren. Ajax heeft het met de beste bedoelingen verkeerd ingeschat.''

Het is een vorm van hoffelijkheid die niet louter wordt ingegeven door de actuele toenadering van Ajax. Steeds heeft Verhaegen met begrip gesproken over Ajax, over de clubvertegenwoordigers althans op de Amsterdamse basis. Het is nogal een verschil, zo zegt hij herhaaldelijk: Ajax besturen of op zijn manier bij een Belgische club omgaan met een begroting van vier à vijf miljoen euro.

Die culturen kunnen niet bijeen worden gebracht, zo luidt zijn les - zeker niet als het hart uit de kleine club wordt gerukt. Maar graag hoort Verhaegen nu van Ajax hoe GBA er financieel voor staat. ,,Ik wil niet in een put springen waar ik nooit meer uit kom'', zegt hij. Maar de indruk dat hij staat te trappelen kan hij nauwelijks verhullen.

,,Genoegdoening? Het heeft pijn gedaan om aan de kant te worden gezet, daar draai ik niet omheen. Maar we mogen nu toch stellen dat wij het bij het rechte eind hadden.''